برچسب: خودرو

  • فرسوده هايی که با گرانی وصله شده اند

    فرسوده هايی که با گرانی وصله شده اند

    بمانـد کـه سـودجویان هـم بیـکار ننشسـته انـد و در ایـن بـازار غیررسـمی، بـه دنبـال ماهـی هـای بـزرگ مـی گردنـد.
    اقتصـاد بیمار مـا اکنـون، سـرطان بدخیمـی شـده کـه گریبـان بـازار خـودرو را گرفتـه اسـت. ایـن بـازار حـالا برخـاف اصـول علـم اقتصـاد حرکـت کـرده و بـه جـاده خاکـی زده اسـت. جـاده ای کـه قیمـت خودروهـا را بـر اسـاس میـزان کارکـرد آن معیـن نمـی کنـد و بـه همیـن خاطـر شـاهد افزایـش قیمـت فرسـوده هـای کهنـه در بـازار هسـتیم.
    اتفاقـی کـه در هیـچ کجـای دنیـا نمـی افتـد. خودروهـای کار کـرده ای کـه تـا همیـن چنـد وقـت پیـش قیمـت چندانـی نداشـتند و حـاال بـه انـدازه یـک ماشـین صفـر بـه فـروش مـی رسـند. بازی با اعداد و ارقام اکنون باعث شده که قیمت خودروها، با ارز و طال و دالر سنجیده شود و این بار به خودرو تنه بزند.
    حـالا بـا گـران شـدن خـودرو در ایـران، فرقـی نمـی کنـد کـه تصادفـی باشـد یـا دسـت چنـدم هایـی کـه چنـد بـار چـپ کـرده انـد؛ بـازار خودروهـای تصادفـی، داغ داغ اسـت.

    دلالان سردمدار بازار خودرو

    با نگاهی به گذشته متوجه می شویم که این اتفاق از زمانی شروع شد، که قطعه سازان از تامین قطعات جا ماندند و مشکالت تامین قطعه وصل شد به تعهداتی که به سرانجام نرسید . اینجا بود که بازار عرضه خودروها به حاشیه رفت و دلالان سردمدار بازار شدند.
    نتیجه این اتفاقات یک چیز بیشتر نبود، اینکه مشتریان باید با پولی که در گذشته توانایی خرید یک خودروی نو را داشتند، اکنون به یک خودروی دست دوم بسنده می کردند. به گفته فعالان بازار خودرو، از زمانی که قیمت خودرو افزایش شدیدی را تجربه کرده است، خرید و فروش خودرو های دست دوم نیز رونق گرفته ، به طوری که در حال حاضر، مراکز تعویض پالک و معاینه فنی، روزانه پذیرای تعداد زیادی از خریداران و فروشندگان خودرو هستند

    قیمت های سلیقه ای

    خریداران و فروشندگانی که اکثرا در فضای مجازی به توافق می رسند و با قیمت های سلیقه ای پای معامله می روند. سالیقی که سر و تهش ختم می شود به «گرانی» تا مردم با خودروهای دست دومشان تجارت کنند.
    شاید به همین خاطر بود که پلیس فتا در پی افزایش شدید قیمت ها در بازار خودرو و مسکن، با حذف قیمت های بازار در سایت ها، خرید و فروش خودرو را ممنوع اعلام کرد تا از قیمت های سلیقه ای جلوگیری کرده و دالالن نتوانند از این آب گل آلود ماهی بگیرند.
    اما چندی نگذشت که با باز شدن دوباره سایت ها و عدم ممنوعیت قیمت گذاری در مهمترین سایت خرید و فروش یعنی دیوار، شاهد رشد دو برابری قیمت هایی بودیم که به گفته اهالی بازار، هیچ منطق خاصی پشت آن نبود.
    قیمت های روانی که بازار خودرو را نشانه گرفته، تا بی قانون تر از قبل ماشین های چپ کرده و فرسوده میدان دار باشند و بر قیمت ها بتازند.

    خودرو کالای سرمایه ای

    به گفته کارشناسان اقتصادی، عمده دلیل رشد این قیمت ها دلالان، واسطه ها و حتی خود مردم هستند که خودروهایشان را مانند مسکن، یک کالای سرمایه ای
    می بینند و تحت تاثیر بازگشت قیمت ها و آزادی عمل آگهی دهندگان، شاهد چنین اتفاقاتی هستیم، در حالی که در بازارهای رسمی شاید کمتر از این قیمت ها را هم به چشم ببینیم.
    رئیس اتحادیه فروشندگان اتومبیل اصفهان، در همین رابطه چندی پیش در گفت و گو با خودرو بانک اعلام کرد: از خردادماه تا مهرماه شاهد افزایش قیمت زیادی در تمام اقلام بوده ایم و بالتبع خودرو نیز بی نصیب نبوده است، اما در دوماه گذشته، با کاهش قیمت ارز و تثبیت نرخ دلار، شاهد کاهش قیمت در برخی از اصناف هستیم.
    حمیدرضا قندی، در پاسخ به سوالی مبنی بر تفاوت فاحش بین قیمت کارخانه با بازار، اظهار داشت: احتمال اینکه دلالان در خارج از کارخانه های خودروساز به دنبال
    خرید ارزان و فروش گران باشند، وجود دارد، امام اینکه خود کارخانه ها بتوانند به صورت آزاد خودرو را در بازار بفروشند، امکانپذیر نیست.
    به اعتقاد او همیشه پای دالالن در بازار خودرو باز بوده، اما این بار خود مردم قیمت ماشین های دست دومشان را بالا برده اند.
    به گفته علی مطلبی که خودش یکی از فعالان بازار خودرو است، کاهش قدرت خرید مردم، باعث شده که روی به کهنه های دست دوم و تصادفی بیاورند و در این
    میان چون نظارت خاصی هم وجود ندارد، به هر قیمتی که دلشان می خواهد، خودرو خود را در سایت های فروش عرضه می کنند.
    بهنام هم یکی از فروشندگانی است که می خواهد، خودرو پارسش را بفروشد. به نظر او وقتی این ماشین تمام زندگی او محسوب می شود، در این اوضاع گرانی
    که هر چیزی قیمت واقعی اش را ندارد و با گرانترین قیمت عرضه می شود، نباید انتظار داشت که قیمت خودرو بالا نرود، حتی اگر دست دوم باشد.
    افزایش نجومی و غیرمنطقی قیمت ها در شرایطی است که به گفته خودروسازان، تا حدود ۹۰ درصد این خودروها، داخلی ساز بوده و وابستگی به قطعات خارجی ندارند؛ اما برخی از کارشناسان وابسته به خودروسازان، گران شدن دالر و برخی هزینههای این چنینی را دلیل موجهی برای گرانی عجیب خودرو می دانند، موضوعی
    که حداقل در بازار دست دوم خودروها، محلی از اعراب ندارد…

     

  • 50 ساله هايی که نه بوق دارند و نه صندلی

    50 ساله هايی که نه بوق دارند و نه صندلی

    ایـن قصـه ای تلـخ، تکـراری و نـخ نمـا شـده بـرای خـروج خودروهـای فرسـوده در کشـور اسـت. بحثـی کلیشـه ای کـه کمتـر کسـی بـه اخبـار مربـوط بـه آن توجـه
    نشـان مـی دهـد و هـر بـار در قالـب قوانیـن، روی کاغـذ مـی آیـد، بـر روی میزهـای نماینـدگان مـی نشـیند و بعـد دوبـاره بـه بایگانـی فرسـتاده مـی شـود، تـا فصـل
    جدیـدی را رقـم بزنـد. قـرار بـود، بـا خـروج سـالانه خودروهـای فرسـوده، معضـل خاکسـتری شـدن هـوای کلان شـهرها کمـی کاهـش یابـد، امـا آمارهـا چیـز دیگـری
    مـی گوینـد، ایـن روایـت تلخـی از چندیـن هـزار خـودرو فرسـوده در کشـور اسـت کـه گرچـه از سـن قانونیشـان گذشـته، امـا همچنـان چرخشـان مـی چرخـد.

    50 ساله های پیر

    در کشـورهای توسـعه یافتـه سـن فرســودگی یــک خــودرو تــا حـدود 5 سـال اسـت، ایـن عـدد در کشــور مــا امــا چندیــن برابــر مــی شــود و گاهــی تــا 50 ســال
    بــه بــالا هــم مــی رســد. ســن فرســودگی خودروهــا، البتــه بــه عوامــل زیــادی بســتگی دارد،
    بــه عنــوان مثــال عمــر مجــاز یــک تاکســی خیلــی زودتــر از یــک وســیله شــخصی بــه پایــان مـی رسـد. از سـویی دیگـر نـوع فرهنـگ و شـرایط اقلیمـی و غیـره
    خــود عامــل بــر نــوع فرســودگی خودروهــا هســتند.
    بنابرایـن، سـن فرسـودگی وسـایل نقلیـه یـک معیـار نسـبی اسـت که بــا توجــه بــه شــرایط اقتصــادی، تکنولــوژی و فرهنگــی در جوامــع مختلــف متفــاوت اســت، چراکــه ایــن ســه وضعیــت از عوامــل تعییــن کننــده آن هســتند.
    بــر اســاس گفته هــا؛ در حــال حاضــر عمــر مفیــد خودروهــای تولیــد داخــل در حــدود ۱۰ ســال اســت، چراکــه خودروهــای جدیــدی کــه ایــن روزهــا تولیــد
    میشــوند، از کیفیــت مــورد نیــاز برخــوردار نیســتند.
    ایــن در حالــی اســت کــه در کشـور مـا تعـداد وسـایل نقلیـه ای کـه میـزان سـن آنهـا از ۳۰ سـال بیشـتر باشـد، بسـیار زیـاد اسـت، همچنیــن تعــداد وســایل نقلیــهای
    کــه در ســال های اخیــر از رده خــارج شــدهاند نیــز نســبت بــه تعـداد خودروهـای شـماره گذاری شــده بســیار ناچیــز اســت. ایــن مسـاله شـامل تاکسـی های فرسوده هــم مــی شــود، خودروهایــی کــه ایــن روزهــا حجــم عظیمــی از حمـل و نقـل را بـه دوش دارنـد و آنقـدر پیـر شـده انـد کـه نگذارند،کلان شــهرها نفســی تــازه کننــد.

    مهری بر پایان پاکی هوا

    حـالا هـزاران خـودرو کـه عمرشـان بـه تـه رسـیده، در خیابـان هـا صـف کشـیده انـد، تـا حـذف آییـن نامـه مـاده 8 ُ قانـون هـوای پـاک، مهـر پایانـی برپاکی هـوای کلان
    شــهرها باشد. بـر اسـاس ایـن آییـن نامـه، تعیین سـقف سـنی بـرای خودروهای فرسـوده دیگـر وجـود نـدارد و طبعـا یکـی از راههای اصلـی ممانعت
    از تـردد فرسـوده هـا بسـته می شـود.
    لغـو ایـن آییننامـه، امـا در حالـی اتفـاق افتـاد کـه در بسـیاری از کشـورها بـرای خودروهـا سـن فرسـودگی تعییـن میشـود و ایـن اقـدام از چنـد جهت موثـر اسـت: نخسـت اینکـه بـا تعییـن سـن فرسـودگی، خودروهـا عمـا پیـش از آنکــه بــه عواملــی بــرای آلودگــی هــوا تبدیــل شــوند، یــا از رده خــارج یــا میـزان ترددشـان بسـیار کـم خواهـد شـد. در ایـن کشـورها بـا در نظـر گرفتـن اینکـه هزینه هـای مزبـور بـه آلودگـی هـوا بسـیار زیـاد اسـت، ضمـن تعییـن سـن فرسـودگی،
    قوانیــن ســختگیرانه بــه ویــژه از ناحیــه مالیاتگیــری بــرای تــردد ایــن خودروهــا لحــاظ میشـود. در اثـر ایـن قوانیـن، هزینـه اسـتفاده از خودروهـای بـه اصطـاح فرسـوده بـالا میرود و در نتیجـه مالـکان آنهـا ترجیـح میدهنـد محصـولات نـو تهیـه کننـد. البتـه دولتهـا در کنـار مقـررات سـختگیرانه هزینـهزا، یکسـری مشـوق نیـز در نظـر میگیرنـد، تـا انگیـزه مالـکان خودروهای بـه اصطـاح فرسـوده بـرای جایگزینـی آنهـا افزایـش یابـد. نکتـه دیگـر در مورد تعیین سـن فرسـودگی خودروهـا و جایگزینـی آنهـا، بـه مصـرف سـوخت مربـوط میشـود. هرچه سـن خـودرو بـالا بـرود، میزان مصـرف سـوخت آن نیـز افزایـش خواهـد یافـت کـه ایـن موضـوع از منظـر اقتصـادی بـه صرفـه نیسـت.
    امـا در کشـور مـا ایـن موضـوع برعکـس اسـت، بـه ایـن خاطـر کـه خودروسـازها بـه مصوبـات دولـت تـن نمـی دهنـد و همیـن عاملـی شـده کـه بسـیاری از مراکـز اسـقاط خـودرو بـه کمـا برونـد.
    طـرح ممنوعیـت تـردد خودروهـای فرسـوده، بـرای اولیـن بـار اواخـر دهـه ۷۰ از سـوی مسـئولان محیط زیسـت وقت مطـرح شـد، امـا بـه دلیـل ایـن کـه امـکان اجـرای آن نبـود، هیچوقـت اجرایـی نشـد .

    بازپرداخت های منطقی

    فراهــم نشــدن زمینــه رقابــت و کاهــش کیفیــت خودروهــای داخلــی و توقــف ورود خودروهــای خارجــی هـم، بـر ایـن مشـکلات اضافـه کـرد. بـه گفتـه حمیـد صادقـی، کارشـناس خـودرو، بسـیاری از مالـکان ایـن خودروهـا بـه دلایـل مختلـف از جملـه گرانـی و کمبـود نقدینگـی تمایلـی بـه اسـقاط خـودرو خـود ندارنـد.از ســوی دیگــر هزینــه خودروهــای جدیــد و تمهیــدات نامناســب از ســوی برخــی از دســتگاه هــا و عــدم حمایــت دولــت بــرای دادن وام بــه صاحبــان ایــن نــوع خودروهــا باعــث شــده کــه کمتــر تلاشــی بــرای اســقاط خودروهایشــان کننــد.

    فرهـاد 65 سـاله از جملـه صاحبـان یـک خـودرو فرسـوده اسـت کـه چنـدان تمایلـی بـه اسـقاط و قراضـه کـردن خـودرو اش نـدارد. بـه نظـر او اگـر وام هایـی بـا بازپرداخـت هـای منطقـی بـه خودروهـای فرسـوده تعلـق مـی گرفـت، بسـیاری از اقشـار جامعـه مـی توانسـتند بـا گرفتـن ایـن مزایـا، خودروهایشـان را تعویـض کنند .
    امـا بـا ایـن تفاسـیر و بـا گرانـی هـای حبـاب وار و غیرمنطقـی خـودرو، اگـر ماشـین هایمـان را از دسـت بدهیـم، نمـی توانیـم جایگزینـی بـرای آن پیـدا کنیـم. حمایت دولتی ها بـه اعتقـاد احمـد حسـینی، کارشـناس اقتصـاد اکثـر مالـکان خودروهـای فرسـوده بهـره منـدی از وام، کاهـش هزینـه هـای سـوخت و تعمیـرات نگهـداری را مدنظـر قـرار مـی دهنـد و اعتقـاد دارنـد کـه بـا کاهـش ایـن مشـکلات مـی تواننـد بـه اسـقاط خودروهایشـان اقـدام کننـد.
    ایـن اقتصـاد دان ادامـه مـی دهـد: کلیـد بـرون رفـت از مشـکلات مربـوط بـه خودروهـای فرسـوده در دسـت دولـت اسـت و بنابرایـن، مـی تـوان بـا ایجـاد شـرایط مناسـب و مطلـوب بـرای مالـکان ایـن نـوع خودروهـا و افزایـش وام اعطایـی دولـت، بـرای اسـقاط خـودرو قفـل ایـن مشـکلات را بـاز کـرد.

  • چرا لگن سوار می شويم؟

    چرا لگن سوار می شويم؟

    لگن هايــي کــه حـالا ارزانترينشـان صـد ميليـون شـده! چنـدی پیـش گـزارش تحقيـق و تفحـص مجلـس، از صنعـت خودروسـازي قرائـت شـد. ایــن »مثنــوي لگن نامــه« توضيــح ميدهــد که»چــرا هنــوز لگــن ســوار ميشــويم؟« بــا خوانــدن ایــن گــزارش: میفهمیــم، تیــم تفحــص بــه ایــن جمعبنــدی رســیده اســت، کــه قيمت هــاي دســتوري و عرضــه خــودرو بــه قيمتهــاي زيــر قيمــت بــازار، درآمدهــاي هنگفــت بــه جيــب واســطهها ســرازير ميکنــد. روي هــر پرايــد حــدود ۳۰ ميليــون تومــان از جيــب مصرف کننــده نهايــي بــه دلالان و افــراد داراي امتيــازات ويــژه منتقــل ميشــود!
    ميفهميـم، نيـروي انسـاني ۱۲ درصـد هزينـه توليـد خودروسـت در حالیکــه در دنيــا حــدود ۴ درصــد اســت، حــالا چــرا ایــن خودروســازان ایــران اینقــدر مــازاد نیــروی انســانی دارنــد؟
    دولــت، ن. م. و ن. ا. )تقریبــا همــه بــه جــز ب. ز.( در اســتخدام بــی رویــه نيــروي انســاني موثرنــد. خودروســازي ها تبدیــل شــده اند، بــه آژانــس کاریابــی بــرای برخــی مقامــات ذی نفــوذ!

    میفهمیــم، مقامــات دســتور داده بودنــد، در ســنگال کارخانــه خودروسـازي احـداث شـود؛ شـد؛ بـرق نداشـتند؛ تعطيـل شـد. قابــل واگــذاري و فــروش هــم نيســت. اینهــا میشــود هزینــه سـوخت شـده، هزینـه سـوخت شـده هـم مـی آیـد روی قیمـت ماشـین!

    ميفهميـم کـه دولـت و سـازمان بازرسـی با اجبـار خودروسـازان بــه فــروش فــوری، پیشــفروش و قیمت‌‌گــذاری دســتوری اشـتباه، ۳۰ هزارمیلیـارد تومـان بـه دو خودروسـاز بـزرگ زيـان وارد کردهانــد. ایــن زیــان را چــه کســی بایــد جبــران کنــد؟

    ميفهميــم کــه تعــارض منافــع و مداخلــه دولــت و نهادهــای سیاســتگذار بــازار، خودروســازان، هیئــت مدیــره و مدیــران عامــل شــرکتهای خودروســاز، ســهامداران، مجلــس، تأمین کننــدگان خــاص، نهادهــای نظارتــی، قضایــی و امنیتــی، نظـام فـروش، نماینـدگان فـروش و سـازمانهای متولـی نظـارت کیفــی و توســعه اســتانداردها (کســي ديگــه نبــود؟!!) باعــث ناکارآمـدي و فسـاد شـده اسـت. کشـور هنـوز قانـون مديريـت تعــارض منافــع نــدارد!

    ميفهميــم، طــی ســنوات گذشــته )۱۳۸۸ تــا ۱۳۹۱ )عــدم رعایــت اصــول اولیــه انعقــاد قــرارداد و اخــذ تضامیــن معتبــر از خریــداران خارجــی، ســبب ایجــاد بالــغ بــر ۵۰ میلیــون دلار مطالبــات سوختشــده و مشــکوک لاوصول در ایــران خــودرو شــده اســت. ۵۰ میلیــون دلار مــی شــود ۱۰۰۰ میلیــارد تومــان!

    ميفهميــم، خودروســازها بنــگاهداری هــم ميکننــد بــه نحــوي کــه در پایــان ســال ۱۳۹۷ ایــران خــودرو دارای ۱۰۷ شــرکت بــوده و تعاونی هــای خــاص و اعتبــار کارکنــان نیــز دارای ۱۲شــرکت فعــال اســت. شــرکت ســایپا هــم کنتــرل ۶۴ شــرکت فعــال و ۱۲ شــرکت غیرفعــال را در اختیــار دارد. وضعیــت بنــگاه داریشــان هــم جــوري اســت کــه اطلاعــات برخــی شـرکت ها حتـی در اختیـار خودروسـازان نيسـت. ایـن سـاختار مالکيــت و ســهامداري شــرکتهاي خودروســازي تودرتــو و
    مســتعد فســاد اســت.
    ميفهميــم کــه تحريمهــاي بين المللــي ســبب عقبماندگــي خودروســازان ايرانــي و عــدم مشــارکت واقعــي خودروســازان در همکاري هــاي صنعتــي شــده اســت. ميفهميــم کــه نــرخ ارز و قيمتگــذاري دســتوري و تلاطــم نــرخ ارز بــراي صنعــت خــودرو مصيبتبــار بــوده و رانــت بســيار خلــق کــرده اســت. و جالب تــر اینکــه در ایــن گــزارش اشــاره شــده کــه هيئــت رئيســه مجلــس، نيــروي انتظامــي، قــوه قضائيــه و برخــي ســازمان هاي حاکميتــي بــا تيــم تحقيــق و تفحــص همــکاري نکردهانــد. عجيــب نيســت!! فکــر مــی کنیــد چــرا همــکاری نکــرده انــد؟

    خلاصــه اینکــه وقتــی هــر کســی میآیــد و خودروســازان را مجبــور میکنــد کــه در هــر ناکجاآبــادی(مثــال ســنگال) ســرمایه گذاری کنــد، دســت آقــازادهاش را در ایـران خـودرو و سـایپا بنـد میکنـد، رانـت دلا از سـود تولیدکننـده و نفـع خریـدار بیشـتر اسـت، وقتـی خودروسـازان مـا ارتبـاط شـان بـا جهـان بخاطـر تحریـم هـا قطـع اسـت، وقتـی شـرکت هـای خودروسـازی در مجموعـه اقتصـادی شـان صـد کار دیگـر هـم مـی کننـد در کنـار هـم خودروسـازی، وقتـی تعـارض منافـع در شـبکه روابــط بیــن ذینفعــان مــوج میزنــد، همیــن کــه مــا لگــن ســوار ميشــويم، جــاي شــکر دارد.
    ســوار شــدن بــر خودروهــاي بهتــر و ارزانتــر داخلــي، فقــط بعــد از درمــان ايــن مشــکلات ممکــن ميشــود. ايــن درمــان قطعــا امکانپذيــر اســت، سياســتگذار و سياســتمدار بايــد بــه لازاماتــش تــن بدهــد.
    مبـارزه بـا فسـاد بـا گرفتـن سـاطين و آويـزان کردنشـان از چنـد نقطـه، امکانپذيـر نيسـت. دل خلايـق را هـم ديگـر خنـک نميکنـد، تـا سـازوکارهای بنیادیـن درسـت نشـوند، ایـن سـازوکار، سـلطان پـرور اسـت!
    بـه ایـن فکـر کنیـم چـرا تلويزيـون نبايـد چنـد سـاعت برنامـه را بـه واکاوي و تشـريح کلمـه بـه کلمـه ايـن گـزارش اختصـاص دهـد؟ از آن خـرس پانـدا کـه چنـد وقـت يکبــار در چيــن بچــه ميزاييــد کــه مهمتــر اســت.

  • اتول هايی که ديگر ارزان نيستند

    اتول هايی که ديگر ارزان نيستند

    بـا قیمـت هایـی دو برابـر پرایـد یعنـی 10 تـا 20 هـزار دلار مـی رسـیم و روشـن اسـت کـه بسـیاری از مـردم تـوان خریـد آن را ندارنـد. پـس خودروهـای تولیـدی بـه طـور نسـبی »ارزان« اسـت، بـه نظـر مـی رسـد در بررسـی گلـه و شـکایت هـا از وضـع خودروسـازی بایـد ایـن نکتـه را در نظـر داشـت. نگارنــده ایــن ســطور بــه عنــوان یــک غیرمتخصــص صنعــت خــودرو کــه از قضــا علاقــه ای هــم بــه اقتصــاد دارد، معتقــد اســت بــه چنیــن اســتدلالی مــی تــوان از چنــد محــور نقــد داشــت:

    1 )ارزان بـودن و گـران بـودن بـدون در نظـر داشـتن ارزش مـورد نظـر مشـتری بـی معناسـت، فـرض کنیـد مـن انتظـار مشـخصی از »رایانـه« دارم کـه عملکـرد خاصـی را بـرآورده سـازد و کمتریـن قیمـت بـا بـرآوردن ایـن انتظـارات مثـال 1000 دلار اسـت، اگـر شـرکتی چیـزی تولیـد کنـد کـه آن انتظـارات را بـرآورده نمـی کنـد گیـرم بـه قیمـت 500 دلار، اسـم چیـزی کـه تولیـد کـرده اسـت هرچـه باشـد «رایانـه» نیسـت. اگـر ایـران خـودرو مثـا یـک فرغـون چهارچـرخ موتـوردار بـه نـام »سـمند جدیـد« تولیـد کنـد، البتـه قیمـت آن شـاید بـه 500 دلار هـم نرسـد، ولـی بعیـد اسـت ایـن را کسـی فتـح الفتـوح بـه حسـاب آورد، اساسـا یادمـان باشـد »کشـف ترجیحـات مشـتری و ارزان و گـران بـودن فقـط و فقـط در یـک بـازار آزاد و بـا در نظـر داشـتن رقابـت موضوعیـت دارد و مـن از بیـرون نمـی توانـم بگویـم فـان محصـول ارزان یـا گـران اسـت«.

    2 )قیمـت خریـد بـه تنهـای گویـای واقعیـت نیسـت، مشـتری علـی الاصـول قیمـت کل )یعنـی قیمـت خریـد + هزینـه های اسـتفاده از محصـول در طـول دوره عمـر آن( را در نظـر مـی گیـرد و البتـه بـه اصطـاح ارزش اسـقاطی )یعنی بهـای محصولی کـه عمـر مفیـدش تمـام شـده اسـت( هـم بخشـی از کار اسـت. قیمـت خریـد شـاید پاییـن باشـد، ولـی هزینـه های اسـتفاده از محصـول مـی تـوان چنـان بـالا باشـد کـه در کل محصـول مطلوبیـت بالایی نداشـته باشـد.

    3 )بنـا نیسـت همـه هزینـه خریـد یکجـا پرداخـت شـود کـه قیمـت هـای مطلـق را بـا هـم مقایسـه کنیـم، خریـد اعتبــاری 15000 هــزار دلاری یــک خــودرو شــاید مطلــوب تــر از خریــد نقــدی 7500 دلاری خــودروی دیگــر بــه حســاب آیــد.

    4 )فـرض کنیـم یارانـه هـای انـرژی و حمایـت هایـی نظیـر آن از خودروسـازی چشـمگیر نباشـد، ایـن محصـولات بایـد بـا ایـن مزیـت قیمتـی بتواننـد یـک منبـع درآمـد مسـتمر صادراتـی مناسـب بـه حسـاب آینـد کـه در ظاهـر چنین نیسـت )تـا جایـی کـه شـنیده ام کسـانی بحـث ضـرورت ادغـام خودروسـازها بـرای بـزرگ شـدن انـدازه بـازار مطرح
    کـرده انـد و کسـانی هـم از تحریـم یـاد مـی کننـد کـه جلـوی تحقـق درآمدهـا را علیرغـم قیمـت پاییـن گرفتـه اسـت و البتـه بحـث کیفیـت سیسـتم خدمـات پـس از فـروش و ماننـد آن هـم هسـت، هرچنـد صـادرات خـودروی ایـران در گذشـته کـم نبـوده اسـت(.

    5 )سـناریوی تولیـد و احـداث تاسیسـات تولیـد فـان کمپانـی خودروسـازی در بـازار مصـرف نهایـی هـم بخشـی از کار اسـت، فـرض کنیـم فـورد امـکان تولیـد در ایـران را داشـته باشـد، در شـرایط کمـی رقابتـی شـاید ایـن مزیـت قیمتـی خودروسـازهای وطنـی دود شـود و بـه هـوا رود! )البتـه از دشـواری هـای سیاسـی و »امنیتـی« فعالیـت اجنبـی در ایـران بـی خبـر نیسـتم(.

    خلاصـه کنـم قضیـه شـبیه ایـن اسـت کـه یکـی دنبـال خـورش قیمـه مـی گـردد، هرچقـدر اشـکنه خـوب جلـوی او بگـذاری، کارش راه نمـی افتـد، اینجـا هـم بایـد کار را آزاد گذاشـت، اقتصـاد بـازار هیـچ خوبـی نداشـته باشـد، امـکان ظهـور پدیـده هایـی مثـل هنـری فـورد کـه مـی تواننـد جنـس ارزان مناسـب بـازار تولیـد کننـد در آن هسـت،
    واهلل اعلـم. ً نهایتـا اینکـه، مقایسـه دلاری بیـن کالاهـا در مـواردی اسـت کـه کالا در بـازار جهانـی امـکان مبادلـه داشـته باشـد؛ فـرض کنیـد محصولـی تولیـد مـی شـود کـه اساسـا صـادرات محـدودی دارد و عمدتـا بـرای بـازار داخلـی سـاخته مـی شـود )تعـداد مشـتریانی کـه دسـت در جیـب کننـد و ارز معتبـر در ازای محصـول پرداخـت کنـد زیـاد نیسـت(مقایسـه دلاری ایـن محصـول بـا رقبـای اجنبـی اساسـا نارواسـت!

  • روزگار زوال صنعت خـودرو سازی

    روزگار زوال صنعت خـودرو سازی

    شـرایط فعلـی خودروسـازی کشـور، محصـول مجموعـه اتفاقاتـی اسـت کـه هیـچ کـدام از اصـول درسـتی پیـروی نمیکننـد و آن هـم ناشـی از سیاسـتهای اشـتباه دولـت اسـت.
    موضوعـی کـه دبیـر انجمـن صنایـع خـودرو و نیـروی محرکـه اصفهـان نیـز آن را تاییـد مـی کنـد و مـی گویـد، اگرچـه صنعـت خـودرو در سـال هـای اخیـر بـا سـعی و تـاش کارخانجـات و قطعـه سـازان خـودرو توانسـته بـود جوابگـوی تقاضـای کشـور باشـد و حتـی در برهـه ای خودروسـازها آمـاده فـروش بـه صـورت اقسـاطی نیـز بودنـد، امـا از آنجایـی کـه ایـن صنعـت گرفتـار مشـكلات ریشـه ای اسـت کـه افزایـش سـوء مدیریـت هـا در كلان اقتصـادی كشـور بـه مشـكلات آن دامـن زده اسـت. در واقـع اجمـاع جهانـی شـکل گرفتـه علیـه کشـور مـا از یـک سـو و نبـود اتحـاد داخلـی از سـوی دیگـر از جملـه مسـائل مهمـی اسـت کـه صنعـت خـودرو را بـه ایـن ورطـه کشـانده اسـت.
    بـه طـوری کـه سـعید زرنـدی معـاون طـرح و برنامـه وزارت صنعـت، معـدن و تجـارت چنـدی پیـش از لـزوم ایجـاد انسـجام و یکپارچگـی میـان دسـتگاه هـا و حـوزه هـای متولـی و مرتبـط صنعـت خـودرو و اجمـاع بـر روی یـک سـند بـه عنـوان مقدمـه ای بـرای سیاسـتگذاری مـی گویـد. (هـم اکنـون ۲۹ نهـاد حاکمیتـی، بـه صـورت مسـتقیم و غیـر مسـتقیم در تنظیـم و سیاسـت گـذاری هـای صنعـت خـودرو آن نقـش دارنـد).

    درهایی که باید گشوده شود

    بـه گفتـه بهـزاد زندیـان بیشـترین میـزان تولیـد طـی 10 ســال گذشــته، مربــوط بــه ســال 96 بــه تعــداد 1میلیــون و 430 هــزار دســتگاه بــوده کــه دلیــل آن رفـع تحریـم هـا و همـکاری خودروسـازان داخلـی بــا شــرکا خارجــی، تامیــن قطعــات توســط قطعــه ســازان و همچنیــن تحقــق ســرمایه مــورد نیــاز بــوده اســت. امــا متاســفانه بــا برقــراری مجــدد تحریــم هــا و تغییــر ناگهانــی قیمــت ارز، دولــت مجبــور بــه دخالــت در ایــن صنعــت گردیــد و بــا جلوگیــری از ورود خــودرو خارجــی، خــودرو ســازی کشــور نتوانســت، جوابگــوی تقاضــای موجــود در کشــور باشــد و در ســال 1397 بــا 884 هــزار دســتگاه و در ســال 98 بــا تولیــد 780 هـزار دسـتگاه شـاهد کاهـش تولیـد بـه میـزان قابل توجهـی بـوده اسـت. موضوعـی کـه سـعید مدنـی مدیرعامــل ســابق ســایپا نیــز بارهــا بــر آن تاکیــد کـرده و معتقـد اسـت، اگـر قـرار باشـد روابـط بـا جهـان خـارج بـه شـیوه كنونـی باشـد، در صنعـت خــودرو بــه بــی راهــه مــی رویــم، زیــرا در همــه زمینــه هــا بــه دانــش و تــوان فنــی دیگــر كشــورها نیــاز داریــم و در ایــن زمینــه بایــد بــه تجربــه درخشـان کشـورهایی از جملـه كـره جنوبـی رجـوع كنیــم. وی بــا اشــاره بــه مطالعــه تجربــه كــره شـمالی، شـوروی سـابق، هنـد و برخـی كشـورهای اروپــای شــرقی مــی گویــد، ایــن مطالعــات نشــان مــی دهنــد کــه هیــچ کــدام خودروســازی موفقــی نداشــته انــد. امــا در مقابــل کشــورهایی همچــون چیـن و هنـد را مـی بینیـم کـه بـا گشـودن درهـای كشورشــان بــه روی خودروســازان جهانــی و بــا تشــكیل كمپانــی هــای مشــترك توانســته انــد بــه تولیـدات موفقـی دسـت یابنـد. در واقـع بـه اعتقـاد وی شـاه كلیـد حـل مشـكالت صنعـت خـودرو تنهـا در تقویــت ارتباطــات بیــن المللــی اســت.

    حمايت و نظارت ، یا دخالت

    البتـه ایـن تمـام ماجـرا نیسـت، بـه گفتـه زندیـان، دولـت وظیفـه اصلـی خـود کـه همـان حمایـت و نظـارت بـر صنعـت خـودرو اسـت را رهـا کـرده و اقـدام بـه دخالـت دولـت در قیمـت گـذاری کـرده اسـت و ایـن معضـل جـدی دیگـری اسـت کـه امـروز گریبـان صنعـت خـودرو ایـران را گرفتـه اسـت. البتـه تـا کنـون بیـش از ده قانـون بـرای حمایـت از تولیـد تصویـب شـده ولـی بسـیاری از آنهـا بـه مرحلـه اجـرا نرسـیده انـد. بـه گفتـه زندیـان قیمـت کالا در بـازار در حقیقـت قیمـت واقعـی خـودرو مـی باشـد کـه بـا دخالـت دولـت در قیمـت گـذاری خـودرو پاییـن تـر از قیمـت بـازار، باعـث بـه وجـود آمـدن دلالان و کسـب درآمـدی کـه متعلـق بـه صنعـت خـودرو کشـور اسـت، شـده و در نتیجـه بـا بهـم خـوردن نظـام اقتصـادی و ضـرر انباشـته صنایــع خــودرو کشــور بــه میــزان 4 هــزار میلیــارد تومــان رســیده اســت. هیــچ کجــای دنیــا دولــت هــا در بـازار خـودرو قیمـت گـذاری نمـی کننـد بنابرایـن، بایـد بـه خودروسـازان مجـوز قیمـت گـذاری داده شـود و واردات خودروهـا آزاد شـود، تـا بـازار خـودرو بـه ثبـات برسـد.

    خودکفايي صنعت خودرو سازی رویـا یا واقعـیت

    در واقـع خـودرو صنعتـی بیـن المللـی اسـت، اگـر کشــوری بخواهــد بــدون ارتباطــات جهانــی کلیــه قطعـات و ملزومـات خـودرو را بـه عنـوان صنعـت خودکفایـی در داخـل کشـور تولیـد و عرضـه کنـد،
    بـا توجـه بـه تجربـه کشـورهای سـابق بلـوک شـرق نمــی تــوان در عرصــه تولیــد بــدون کمــک دولــت ادامــه حیــات دهــد و دخالــت دولــت در صنعــت و قیمـت گـذاری باعـث رشـد منفـی و عـدم پیشـرفت و توسـعه خواهـد بـود.
    مــدل خــودروی ملــی و ملــی گرایــی بــرای صنعــت خـودروی ایران درسـت نیسـت. چون تیـراژ نمـی آورد و هزینـه هـا بـر نمـی گـردد. در واقــع امــروز کشــور ایــران رویــه ایــی را پیــش گرفتـه کـه سـال هـا پیـش کشـور ترکیـه بـر آن اصرار مـی کـرد و بـه نتیجـه نرسـید و در نهایـت بـا اتصـال صنعــت خــودرو خــود بــه خودروســازهای خارجــی توانسـت رشـد کنـد.
    امـا متاسـفانه ایـران همچنـان بـر ایـن تفکر پابرجاسـت و ایـن در حالـی اسـت کـه دولـت هـا، بایـد ابتـدا بـا همــکاری مشــترک خــود بــا خــودرو ســازان جهانــی نـگاه توسـعه صـادرات در صنعـت خـودرو را بسـط داده و سـپس موضوعاتـی همچـون شـفاف سـازی و تعییـن تکلیـف نظـام رگولاتـوری در صنعت خـودرو، نـوآوری، اسـقاط خودروهـای فرسـوده، سـاخت داخـل و داخلـی سـازی خـودرو و قطعـات، آینـده نـگاری و آینـده نگری صنعـت خـودرو، واردات خـودرو، سـرمایه گـذاری های جدیـد در صنعـت خـودرو و لـزوم توجـه بـه سـاخت خودروهـای مـورد نیـاز بـازار هـدف و مـردم و همچنیـن سـاخت خودروهـای ارزان قیمـت بـا کیفیت بـالا و مورد انتظـار مصـرف کننـدگان را جـزء اولویـت هـای اصلـی خـود در سیاسـت گـذاری هـای صنعـت خودروسـازی قـرار دهنـد.

     

  • افزایش 16 هزار دستگاه تولید ایران خودرو در آبان

    افزایش 16 هزار دستگاه تولید ایران خودرو در آبان

    به گزارش اخبار خودرو؛ ایران خودرو برنده رالی تولید در آبان ماه شد. طی آبان ماه سال جاری سهم ایران خودرو از تولید خودرو 37 هزار و 563  دستگاه بود که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ، تولید دراین شرکت بیش از 16 هزار دستگاه رشد داشته است .

    میزان فروش ایران خودرو طی آبان ماه نیز به 43 هزارو 543 دستگاه خودرو  رسیده است .

    تولید خودرو در کشورمان طی سال جاری  به رغم افت محسوس نسبت به سال گذشته ، تلاش خودرو سازان برای افزایش تولید به بیش از دو هزار دستگاه خودرو در روز رسیده و طی ماه جاری نسبت به  ماه های اخیر بهبود نسبی داشته است . در آبان ماه نیز ایران خودرو سردمدار تولید خودرو وسهم 52 درصدی در تولید خودرو داشته است.