رامین قربانی: این روزهاصف های عریض و طویل دریافت کد بورسی آدم را به یاد صف های دو سال پیش روبه روی صرافی ها می اندازد.
مردم پریشان با پول های سرگردان در جست وجوی بستری امن که بتوانند در برابر غول کاهنده ی تورم از دارایی خود حفاظت کنند. .من از صف می ترسم. صف برای من یادآور دو چیز است: اضطراب جمعی و قحطی اجتماعی. از کودکی تابه حال هربار دیدم مردمی در صف ایستاده اند یا برای به چنگ آوردن کالایی کم یاب بوده یا برای فرونشاندن ترس فقر احتمالی.
عنوان یک قاعده ی کلی بازار بورس هرکشور دماسنج اقتصاد آن کشور است. با نیم نگاهی به شاخص شرکت های به خرد و کلان می توان با تخمین خوبی به وضعیت کلی اقتصاد پی برد.
حالا در ایران! چه خبر شده؟ کدام روزنه ی امید به بهبود اقتصاد باز شده که ما از آن بی خبریم.
در این روزها که غول های اقتصاد جهان زمین گیر شده اند در این کشور چه پیش آمده که شاخص های بورس هرروز قله های تازه ای فتح می کنند و سرمایه گذاران را با عشوه های دلبرانه به سوی خود دعوت می کنند؟ در چند روز گذشته بازار بورس امریکا، آلمان، ژاپن و کره جنوبی با افت شدید شاخص روبه رو شده اند.
جهان دارد یکی از بی سابقه ترین دوران رکود خود را پشت سر می گذارد، رکودی که زخمش احتمالا تا سال ها بر پیکر اقتصاد دنیا باقی خواهد ماند. درست در همین احوال بورس ونزوئلا، با آن اقتصاد مشعشعش، و بورس ایران محصور در میانه ی تحریم ها، تورم افسارگسیخته و نزول قیمت نفت دارند از رشد خبر می دهند. هیچ تحلیلی چه تکنیکال چه فاندامنتال نمی تواند وضعیت امروز بازار را به درستی توضیح دهد، چون حجم بزرگ نقدینگی امروز فرمانده قدرتمند بازار است. آنچه مشخص است حجم عظیم نقدینگی که جذب سازمان بورس شده دارد به سقف نامرئی خود نزدیک می شود. شرکت های کوچک گاه تا چند برابر ارزش واقعی خود باد کرده اند، و این از امواج اصلاحی قیمت در آینده ی نزدیک خبر می دهد. در این میان می مانند یک عده مالباخته که بخش بزرگی از سرمایه ی خود را روی شرکت های کم جان و آماس کرده قمار کرده اند. چراکه رشد هیجانی به احتمال زیاد به سقوط منطقی می انجامد. سرمایه گذارانی که تمام تخم مرغ های خود را توی یک سبد گذاشته اند شاید پشیمان ترین آدم ها در آینده ای نه چندان دور باشند.
در این دو مجموعه تلویزیونی، سلامت رفتاری و تلاش سالم، واجد ارزش دانسته نمی شود و به سمت پذیرش عناصری می رویم که با ویژگی های بی مسئولیتی برایمان ترسیم شده اند
بایــد دیــد چــرا تلویزیــون در حــال القــای اجبــاری ازدواج مجــدد دو عنصــر از هــم جــدا شــده اســت. تعریــف خانــواده بــرای تلویزیــون مــا واجــد چــه عناصــری اســت. چــرا در بســتری کــه چیده انــد در ایــن دو مجموعــه تلویزیونــی، ســلامت رفتــاری و تــلاش ســالم، واجــد ارزش دانســته نمی شــود و بــه ســمت پذیــرش
عناصــری می رویــم کــه بــا ویژگی هــای بی مســئولیتی، برایمــان ترســیم شــده اند. ســاده ترین توقــع از یــک ســازمان رســانه ای داشــتن سیاســت و تنظیــم برنامــه برمبنــای همــان سیاســت اســت؛ سیاســتی ناگفتــه کــه از درون برنامه هــا، یــا بــه شــیوه خیلــی علمــی «تحلیــل محتــوا» و یــا بــه شــیوه جامعــه شناســانه و یــا در روشــی عمومی تــر، بــه شــیوه نقادانــه، قابــل دریافــت و بررســی اســت.
حــالا اگــر ایــن ســازمان رســانه ای، هماننــد صداوســیمای مــا، ســاختاری متمرکــز داشــته باشــد، بدیهــی اســت کــه دریافــت سیاســت از برنامــه، می توانــد شــبیه نزدیکــی سیاســت اتخاذشــده بــا سیاســت های کلان کشــور را برســاند. از ایــن مقدمــه کــه بگذریــم، بــه دو مجموعــه تلویزیونــی ماه هــای اخیــر تلویزیــون نظــری داریــم کــه نکتــه مشــابهی در هــر دو دیــده شــده اســت. مجموعه هــای «زیــر پــای مــادر» و «پرســتاران ۲».
در هــر دو مجموعــه، کاراکتری وجــود دارد کــه همســرش در ابتــدای تولــد فرزنــد، او را بــا بچــه وانهــاده و رفتــه اســت. هــر دو هــم بــا طــلاق قانونــی و شــرعی جــدا شــده اند. در اولــی، آتنــه در دوماهگــی پســرش رفتــه و بعــد از بیســت ســال برگشــته و در دومــی، بیــژن در مــاه دوم بــارداری پســرش، رفتــه و بعــد از ده ســال برگشــته.در هــر دو عــدد دو، اشــتراک جالبی دارنــد، بچــه دوماهــه و جنیــن دوماهــه. در اولــی، زن رفتــه و در دومی مــرد. در هر دو، آنکــه مانــده و بچــه را بــزرگ کــرده (خلیل دشــتی موســوم بــه خلیــل کبابــی و ســمیه حســینی)، قصــد ازدواج مجــدد دارنــد و از انتخابشــان راضــی هســتند. امــا در هــر دو، عنصــر رفتــه، بازگشــته و اکنــون داســتان بــه گونــه ای جلــو بــرده می شــود کــه خلیــل کبابــی وادار بــه ازدواج بــا عنصــر رفتــه می شــود و نــه انتخابــش و در دومــی هــم، خانــم پرســتار بظاهــر بــه خواســتگار جدیــد جــوری حــرف می زنــد کــه یعنــی ازدواج مجــدد بــا انتخــاب جدیــد، امــکان نــدارد.
انتخابی که با منطق و عقل همراهی خوبی نشان نمی دهد انتخابی که با منطق و عقل همراهی خوبی نشان نمی دهد
نمایشی که با عقل همخوانی ندارد
هــر دو انتخــاب دوم، معقــول هســتند؛ رخســاره و رضــا. هــر دو عنصــر بازگشــته، فقــط توبــه کرده انــد و لاغیــر.
خــوب شــده اند امــا بــرای خودشــان و کاری بــرای خانــواده وانهــاده نکرده انــد کــه هیــچ، مطالبه شــان ســهم مــادر بــه دنیــا آورنــده یــا پــدر همخــون اســت. همیــن و بــس. در هــر دو، آنکــه مانــده در حــال تــلاش ســالم بــرای بــزرگ کــردن فرزنــد نشــان داده می شــود و آنکــه رفتــه، در پــی خوشــگذرانی و حدیــث نفــس و فــرار از مســئولیت. هــر دو عنصــر رفتــه نیــز، همراهــی داشــته اند و رفته انــد.
حــالا بایــد دیــد چــرا تلویزیــون در حــال القــای اجبــاری ازدواج مجــدد دو عنصــر از هــم جــدا شــده اســت. تعریــف خانــواده بــرای تلویزیــون مــا واجــد چــه عناصــری اســت. چــرا در بســتری کــه چیده انــد در ایــن دو مجموعــه تلویزیونــی، ســلامت رفتــاری و تــلاش ســالم، واجــد ارزش دانســته نمی شــود و بــه ســمت پذیــرش عناصــری می رویــم کــه بــا ویژگی هــای بی مســئولیتی، برایمــان ترســیم شــده اند. چــرا بــرای بی مســئولیتی، تاوانــی تعریــف نشــده اســت.
قــرار اســت در دورانــی کــه شــتاب رویدادهــا، فاصلــه میــان عناصــر ســنتی جامعــه را زیــاد کــرده، بــا اصــرار بــر ایــن گونــه انتخــاب بی منطــق، چــه ثباتــی را بــه جامعــه تزریــق کنیــم؟ اولویــت مــا بایــد انتخــاب ســالم و زندگــی بــا آنچــه «کفــو» و همــراه و همســان و همســر می نامیــم و بــا انتخــاب درســت انجــام می شــود، باشــد یــا پذیــرش اجبــار و خــلاف انتخــاب درســت؟آنچه در ایــن دو مجموعــه برایمــان بــه نمایــش درآمــده، بــا اصــول اخلاقــی و اجتماعــی و منطــق و عقــل، همراهــی خوبــی نشــان نمی دهــد!
دریــا قدرتــی پــور- خیابــان هــای شــلوغ و خــط پررنــگ مــرگ بــر فاصلــه اجتماعی که ایــن روزهــا رعایــت نمــی شــود، چشــم هــای هــر بیننــده نکتــه ســنجی را اذیــت مــی کنــد. بــی توجهــی بــه طرحــی کــه قــرار بــود اصفهــان قرمــز را ســفید کنــد، بــا ســپری شــدن روزهــای قرنطینــه شــرایط را طــوری رقــم زده کــه معلــوم نیســت بــاز هــم ایــن کلان شــهر بتوانــد بــه دوران بــی خطــر خــود بازگــردد .
چنــد روز بعــد از ســپری شــدن ســال نــو بــود کــه دولــت تشــخیص داد بــه خاطــر کاهــش ضــرر دهــی و آســیب هــای ناشــی از تعطیلــی ادارات و کســب و کارهــا طــرح فاصلــه گــذاری اجتماعــی بــا رعایــت نــکات بهداشــتی را اجرایــی کنــد. از همــان موقــع بــود کــه انــگار همــه چیــز بــه روال قبــل برگشــت و مــردم بعــد از چندیــن روز قرنطینــه بــه خیابــان هــا پــا گذاشــتند، امــا ایــن بــار بــدون تــرس از کرونایــی کــه روزانــه صدهــا نفــر را بــه کام مــرگ مــی کشــاند.
فاصله اجتماعــی اصــل مهمــی کــه ایــن روزهــا بهترین راهــکار در جلوگیــری از شــیوع ویــروس کروناســت بــا بــی توجهــی شــهروندان زنــگ خطــر افزایــش تعــداد بیمــاران را بــه صــدا درآورده اســت . قطــع زنجیــره انتقــال ویــروس بــا حضــور دوبــاره مــردم در اماکــن عمومی حــالا کمرنگ تــر از همیشــه اســت و بــا وجــود اینکــه تــا قبــل از ایــن شــاهد کاهــش مــوارد ابتــلا و مــرگ و میــر بودیــم، گویــا در روزهــای آتــی بایــد دوبــاره شــاهد فجایــع غــم انگیــزی باشــیم کــه کرونــا متهــم اصلــی آن اســت . بــا وجــود اینکــه در اوایــل برگــزاری طــرح فاصلــه گــذاری اجتماعــی، خیلــی هــا هنــوز فرامــوش نکــرده بودنــد کــه ویــروس از میــان نرفتــه اســت و همــکاری خوبــی در ایــن زمینــه داشــتند، امــا بــه مــروز زمــان حضــور در تجمعــات و مهمانــی هــا و ســفره هــای رنگــی دوبــاره از ســر گرفتــه شــده اســت .
مجبوریم به خیابان ها بیاییم
رســول عبداللهــی از شــهروندانی اســت کــه بــه گفتــه خــودش مجبــور اســت ســر کار بــرود، امــا دلیــل اینکــه برخــی بــدون حفاظــت خاصــی در خیابــان ها تــردد مــی کنند را نمــی دانــد. او مــی گویــد: بــرای خاکســپاری پــدرم بــه همــراه تعــداد اندکــی از نردیکان بــه قبرســتان رفتیــم و شــاهد مــوج عظیمــی از مردمــی بــودم کــه بــرای خاکســپاری عزیزشــان آمــده بودند،بــدون اینکــه نســبت بــه رعایــت فاصلــه اجتماعی حســاس باشــند و حتــی رعایــت حــال یکدیگــر را بکننــد. ایــن موضــوع در فروشــگاه هــای مــواد غذایی، میــوه فروشــی هــا و فروشــگاه هــای پوشــاک نیــز بــه خوبــی نمایــان اســت و معلــوم نیســت بــا ایــن نــوع برخــورد ایــن ویــروس قــرار اســت چــه اتفاقاتــی را رقــم بزنــد. بمانــد کــه در ایــن میــان برخــی هــم مجبورنــد بــه خیابــان هــا بیاینــد و در محــل کار خــود حاضــر شــوند؛ بدهــی هــا زیــاد اســت و اجــاره هــا بــالا، آنهــا مــی گوینــد: اگــر مغــازه هایمــان را بــاز نکنیــم و در خانــه بمانیــم، فاجعــه بدتــری گریبانمــان را مــی گیــرد.
علیرضــا حبیبــی، یکــی از همــان هــا اســت، او صاحــب یــک فروشــگاه اجــاره ای کفــش اســت و بــا اینکــه ایــن روزهــا کســی رغبــت بــه خریــد کفــش نمــی کنــد و بــازار خوابیــده، امــا او بــاز هــم از 10 صبــح تا 10 شــب ســر کارش اســت تــا بتوانــد قــدری از ضررهــای شــب عیــدش را جبــران کنــد و بــه قــول خــودش بعضــی مواقــع نــان از جــان مهمتــره!.
بــا اینکــه کاســبی هــا هنــوز جــان نگرفتــه امــا، صحنــه هــای شــلوغی کــه در خیابــان هــا و اماکــن فــروش تــا پیــش از ایــن ســکانس هــای ترســناکی بودنــد و خیلــی هــا را در خانــه هــا قرنطینــه کــرده بــود، حــالا رنــگ باختــه و امــری عــادی شــده ، گویــا نــه خانــی آمــده و نــه خانــی رفتــه اســت . ایــن در حالــی اســت کــه ایــن شــلوغی هــا خیلــی هــا را هــم نگــران کــرده اســت، آنهــا بــا وجــود مانــدن چندیــن روز ه در خانــه ، بــاز هــم تــرس دارنــد کــه ممکــن اســت بــه علــت رعایــت نکــردن عــده ای بــه ویــروس مبتــلا شــوند. بیشــتر از همــه کادر درمانــی کــه هــر روز بــا بیمارانــی ســر و کار دارنــد کــه گاهــی بدحــال شــده و بــه لیســت مــرگ و میرهــا اضافــه مــی شــوند و در خــط اول جبهــه مبــارزه بــا کرونــا هســتند ایــن مســاله را بــه خوبــی لمــس مــی کننــد.
جان را با نان عوض کردیم
سکته مغزی و بیماری کلیوی عوارض جدید کرونا
دکتــر الهــام شــهبازی، متخصــص طــب اورژانــس و بیمارســتان امیــن کــه بــه عنــوان ســانتر کرونــا در اصفهــان مشــخص شــده اســت دربــاره عادی ســازی کرونــا مــی گویــد: کرونــا ویــروس عــلاوه بــر بعــد علمــی، دارای ابعــاد اجتماعــی، سیاســی، اقتصــادی هــم هســت و همانطور کــه خودمان دیدیــم بســیاری از مــردم بــه خاطــر وجــود قرنطینــه مشــکل پیــدا کــرده بودنــد. البتــه ایــن شــرایط نــه تنهــا در ایــران بلکــه در کشــورهای مختلف دیگــر هــم ایجــاد شــد و برخــی از شــغل هــا اعــلام ورشکســتگی کردند و عــادی ســازی سیاســتی نبــود کــه فقــط در ایــران انجــام شــده باشــد، بلکــه در برخــی از کشــورهای دیگرهــم بــه مــردم اجــازه داده شــد کــه با رعایــت فاصلــه اجتماعــی و فیزیکــی بــه خیابان هــا وارد شــوند.
وی بــا اشــاره بــه اینکــه برخــی از دانشــمندان معتقدنــد کــه بــا همــه گیــری کرونــا مــی توانیــم زمینــه ای فراهــم کنیــم کــه ویــروس ضعیــف تــر شــود، امــا در عیــن حــال عــده ای از دانشــمندان هــم مــی گوینــد که بایــد قرنطینــه هــا ادامــه یابــد و ایــن راهــکار مناســبی نیســت مــی گوید: نظــر مــن بــه شــخصه ایــن اســت کــه مــردم بایــد بــه خاطــر خــود و اطرافیانشــان تــا آنجــا کــه مــی تواننــد در قرنطینــه بماننــد و تنهــا بــرای کارهــای ضــروری از خانــه خــارج شــوند، چــرا کــه مــا هنــوز بیمارانــی داریــم کــه مبتــلا هســتند و متاســفانه تعــداد مریــض هــای بدحــال هــر روز بیشــتر مــی شــود. ایــن متخصــص بــا اعــلام اینکــه عــوارض ویــروس نســبت بــه بیمــاران اولیــه تغییــر کــرده اســت بیــان کــرد: قبــلا بیمــاران تنهــا علایــم ســرفه خشــک، تــب و گلــو درد و لــرز داشــتند، امــا بــه تازگــی بــا بیمارانــی روبــرو شــده ایــم کــه علایــم گوارشــی دارنــد و یــا ســکته مغــزی گــذرا داشــته انــد و علایــم دیگــری مثــل ســردردهای مقــاوم بــه درمــان را هــم در آنهــا مشــاهده کردیــم .
ایــن در حالــی اســت کــه قبــلا می گفتنــد این ویــروس تنهــا ریــه را درگیــر مــی کنــد، ولی مــا شــاهد التهــاب عضلات قلــب، درگیــری کلیــه و آنزیــم هــای کبــدی نیــز در بیمــاران بودیــم و می توانیــم بگوییــم کــه عــوارض ویــروس غیرقابــل پیــش بینــی اســت و اگر مــردم اطلاعــات کافــی داشــتند و مــی دانســتند کــه ایــن ویــروس چقدر مــی توانــد شــکل هــای مختلــف و علایــم و عــوارض متفاوتــی داشــته باشــد و در زندگیشــان تاثیــر منفــی بگــذارد، ســعی مــی کردنــد بیشــتر رعایــت کننــد. بــه گفتــه شــهبازی، تصمیــم گرفتــن بــرای عــادی ســازی یــا محدودیــت یــک تصمیــم جــدی اســت کــه بایــد بــا حضــور روانشناســان، جامعــه شناســان کادر علمــی ، سیاســت مــداران و اقتصاددانــان باشــد .
هیچ آمار دقیقی نداریم
وی بــا تاکیــد بــر اینکــه هیــچ آمــار دقیقــی نداریــم، ولــی طبــق مشــاهدات بنــده از حدود نیمــه دوم تعطیــلات، یعنــی هشــتم فروردین به بعــد و همچنیــن در روزهایی کــه محدودیت هــا بیشــتر بــود و پلیــس جریمــه هــای ســنگینی را بــرای کســانی کــه توجــه نمــی کننــد قــرار داده بــود بــا ســیر نزولــی بیمــاری روبــرو بودیــم و در هــر شــیفت 12 ســاعته تعــداد مریــض هــا کمتــر از قبــل مــی شــد، ولــی یکدفعــه از ۲۵ و۲۴ فروردیــن دوبــاره ما شــاهد ســیر صعــودی مبتلایــان بودیــم و تعــداد زیــادی بیمــار را مشــاهده کردیــم کــه بــه کرونــا و آمارهــا مثــل 16 و 15 اســفندماه کــه پیــک کرونــا بــود بــالا رفــت؛ بنابراین مــی تــوان گفــت کــه تعــداد بیمــاران کــم نشــده و ایــن در حالی اســت که مــردم برایشــان عــادی شــده و بــه راحتــی رفــت و آمــد مــی کننــد، بــدون اینکــه ماســک یــا دســتکش داشــته باشــند و بــدون اینکــه فاصلــه اجتماعــی را رعایــت کننــد، بــه مراکــز خریــد مــی رونــد و نیازهــای غیرضــروری تامیــن مــی شــود و ایــن خیلــی بــد اســت .
ایــن متخصــص تصریــح مــی کنــد: مــردم مــی تواننــد از آمــار مــرگ و میــر کادر درمــان متوجــه شــوند کــه اوضــاع اصــلا عــادی نیســت و بایــد بــا رعایــت نــکات بهداشــتی در اماکــن عمومــی کمتــر حضــور داشــت و در خانــه مانــد. مصوبات استان هماهنگ با کشور بوده است در حالــی کــه متخصصــان بهداشــتی و کادر درمــان از بــالا رفتــن آمارهــا بــه علــت عــادی شــدن موضــوع کرونــا بــرای مــردم صحبــت مــی کننــد ، معــاون هماهنگــی امــور عمرانی اســتانداری اصفهــان و ســخنگوی ســتاد مدیریت بیمــاری کرونا اســتانداری اصفهــان معتقد اســت بــا تدابیــر ویــژه و آمــوزش هایــی کــه انجــام گرفتــه، بــا ســیر نزولــی آمار مــرگ و میرهــا و مبتلایــان بــه کرونــا در اســتان روبرو هســتیم. حجــت الله غلامــی، بــا اشــاره بــه اینکه مــا با ویروســی روبــرو هســتیم که جامعه پزشــکی هیــچ شــناختی از آن نــدارد و تــا کنــون داروی خــاص و واکســنی بــرای آن وجــود نداشــته و بــه همیــن خاطــر تنهــا کاری کــه مــی توانیــم در مقابــل آن انجــام دهیــم ایــن اســت که بهداشــت عمومــی و فــردی را بــه صــورت ویــژه در جامعــه ای کــه درگیــر آن هســت، ترویــج دهیم.
وی بــا اعــلام اینکــه در گام اول بــه ایــن خاطــر اینکــه ایــن بیمــاری نیــاز بــه آمــوزش هــای لازم بــرای خــود مراقبتــی داشــت، راهکارهــای ضربتــی و فرهنگســازی قــوی از طریــق رســانه هــا لازم بــود، بنابرایــن مقــرر شــد کــه طــی مدتــی قرنطینــه کامــل صــورت گیــرد تــا آمــوزش هــای گســترده از طریــق رســانه ملــی بــه مــردم آمــوزش داده شــود. غلامــی ادامــه داد: در گام اول کــه فاصلــه گــذاری اجتماعــی مطــرح شــد همــه مشــاغل تعطیــل شــدند، ســرویس هــای حمــل و نقــل عمومــی، متوقف شــد، کســب و کارهایی کــه محــل تجمــع بــود و مــی توانســت ایــن ویــروس را انتقــال بدهــد تعطیــل شــدند و از ســفرهای غیرضــروری هــم جلوگیــری شــد، در کنــار ایــن موضــوع آمــوزش و پــرورش و دانشــگاه هــا و خوابــگاه هــا هــم کــه مــی توانســتند خــود بــه عنــوان محلی بــرای اپیدمــی ویــروس باشــند، تعطیــل شــدند و مراســم مذهبــی و اجتماعــات هــم متوقــف شــد و تنهــا مراکــزی کــه مایحتــاج عمومــی مــردم را تامیــن مــی کردنــد اجازه داشــتند کــه در ایــن شــرایط فعالیــت کننــد. ایــن بهتریــن راهــکار بــرای قطــع زنجیــره کرونــا در مرحلــه اول بــود.
وی افــزود: البتــه در ایــن رابطــه مصوبــات اســتانی بایــد در چهارچــوب مصوبــات ملی انجــام مــی گرفــت، ولــی هــر کجــا کــه اختیــار داشــتیم تصمیماتــی گرفتیــم کــه از جملــه ایــن مــوارد در روزهــای 12 و 13 فروردیــن مــاه بــود کــه اجــازه خــروج خودرو را ندادیــم و ایــن امــر تنهــا در اســتان اصفهــان اتفــاق افتــاد، بــه ایــن خاطــر کــه بــه لحــاظ شــرایط خــاص اســتان و وجــود باغــات پیشــبینی مــی کردیــم کــه هم در شــرق و هــم در غــرب بــه دلیــل بــاغ هــای بســیاری کــه وجــود دارد مــردم تجمــع کننــد.
همچنیــن توقــف ترددهــای بیــن اســتانی و بیــن شهرســتانی را هــم بــه علــت اینکــه یــژه بــود و ِبرخــی از شهرســتان هــای اصفهــان از لحــاظ مــکان هــای گردشــگری و باعــث تجمــع مــی شــد ادامــه دادیــم.
جان را با نان عوض کردیم
برنامه ریزی فاصله گذاری هوشمند
ســخنگوی ســتاد مدیریــت بیماری کرونــا اســتانداری اصفهــان افــزود: در عیــن حــال در طــول دو ماهــی کــه ایــن محدودیــت هــا انجــام شــد ســعی کردیــم کــه حرکــت اصلــی را برنامــه ریــزی کنیــم؛ ابتدا آمــوزش و مراقبــت های بهداشــت فــردی، همــراه بــا ترویج بهداشــت عمومــی و ســپس فراهــم آوردن الزامــات آن . همانطــور کــه در جریــان هســتید در روزهــای اولیــه شــیوع کرونــا مایــع ضــد عفونــی و ماســک بســیار محــدود بــود، امــا توانســتیم بــا اســتفاده از تمامی امکانــات اســتان، اعــم از نهادهــا، کارخانجــات، مــردم، خیریــن و… همــه امکانــات بهداشــتی را فراهــم کنیــم و در عیــن حــال صــدا و ســیما هــم طریقــه برخــورد مــردم بــا ایــن ویــروس را آمــوزش داد. وی ادامــه داد: در کنــار ایــن فعالیت ها مــا توانســتیم مرحلــه دوم فاصله گــذاری اجتماعــی یــا فاصلــه گــذاری هوشــمند را عملیاتــی کنیــم و مشــاغلی کــه می توانســت اقتصــاد کشــور را بــه لحــاظ تعطیلــی فلج کنــد را فعــال کردیم؛ فعالیــت هایــی که بــا دســتورالعمل هــای خــاص ابــلاغ شــد و ســعی کردیــم بــه شــکل پلکانــی و مرحله ای وارد ایــن مشــاغل شــویم، امــا همچنــان مســاجد، دانشــگاه هــا و … تعطیــل اســت؛ بنابرایــن آنچــه کــه بــه تولیــد ارتبــاط داشــت و مــی توانســت اقتصــاد کشــور را به زانــو دربیــاورد بــا تدابیــر جــدی و متناســب بــا محدودیــت هــا شــروع شــد. کــه از جملــه آنهــا ادارات ابتــدا بــا یــک ســوم ظرفیت شــروع بــه کار کردنــد و در نهایــت بــه دو ســوم افزایــش یافتنــد، از طرفــی حجــم ســفرهای شــهری را در ابتــدا بــه میــزان 80 درصــد نیــز کاهــش دادیــم و ایــن اقدامــات باعــث کاهــش آمــار مبتلایــان بــه 07 درصــد شــد؛ بنابرایــن بــا تصمیمــی کــه هــم در ســتاد ملــی و هــم در ســتاد اســتان گرفتــه شــد هــم ســلامت را در الویــت قــرار دادیــم و هــم رونــق اقتصــادی را کــه لازمــه حرکــت پویــای جامعــه بــود فعــال کردیــم.
یکسویه نیستیم؛ هم جان وهم نان
بــه گفتــه غلامــی مــا یــک ســویه نمــی توانســتیم بــه میــدان برویــم چــرا کــه اگــر تــوان اقتصــادی مــا آنقــدر بــالا بــود که مــی توانســتیم یکســال بــدون نیــاز بــه تولیــدات ایــن کار را بکنیــم، البتــه بهتــر بود، امــا چنین موقعیتــی وجود نداشــت و بنابرایــن نیــاز جامعــه کــه همــان جــان و نــان بــود بایــد در نظــر گرفتــه مــی شــد. وی بــا تاکیــد بــر اینکه اکنــون و در شــرایط فعلــی شــاهد ســیر نزولــی منحنــی مبتلایــان و مــرگ و میرهــا هســتیم گفــت: بــا گزارشــی کــه علــوم پزشــکی داد، میــزان بســتری هــا بــا میــزان ترخیصــی هــا برابــر شــده و عــدد بــه زیــر 100 نفــر رســیده و در کاشــان هــم وضعیــت بــه مراتــب بهتــر از قبــل اســت و نشــان مــی دهد کــه سیاســتگذاری منطقــی و هوشــمندی بــود کــه هم اقتصــاد دچــار رکــود نشــود و هــم ســلامت جامعــه در نظــر گرفتــه شــود. وی اظهــار امیــدواری کــرد کــه بــا رعایــت درســت و همکاری مــردم مســیری را طــی مــی کنیم که ســلامت در کنــار اقتصــاد جامعه را رقــم بزنیــم .
امــا در شــرایط امــروز بــا خیابــان هــای شــلوغی کــه شــاهد هســتیم آیــا مــردم رعایــت مــی کننــد ؟ تــا در آینــده ای نزدیــک شــاهد از پــای درآمــدن کرونــا باشــیم و یــا بایــد بــا ایــن شــرایط تــا مــاه هــا بــا تــرس و وحشــت از حفــظ جان عزیزانمــان زندگــی کنیــم و تهدیــد کرونــا همچنــان بــر ســرمان ســایه بیاندازد؟تــا آخریــن لحضــات قبــل از چــاپ ایــن گــزارش کــه هنــوز ســایه اش بــالای ســرمان بــود!
همه ما انسان ها زمانی که می خوابیم رویاهایی می بینیم که برخی از آن ها را بعد از بیدارشدن به یاد نمی آوریم، درباره عالم خواب و رویا حقایقی جالب و عجیب وجود دارد که با شنیدنشان شگفت زده خواهید شد.
رویاها یکی از مرموزترین و هیجان انگیزترین تجربیات هر یک از ما انسان ها هستند که در عالم رویا و غیر واقعی بسیار طبیعی هستند و می توانند در حس و حال هر یک از ما موثر واقع شوند و گاها می توانند خبر از واقعیتی بدهند که بعد از بیدار شدن رخ خواهند داد و برخی دیگر شاید تصویری کاملا خیالی و بی اهمیت باشد.
اما در رم باستان از تفسیر رویاها برای تحلیل و تفسیر اتفاقات آینده استفاده می شد و آنها بر این باور بودند که رویاها پیامی از جانب خدایان می باشند و این از گذشته تا هم اکنون نیز پایدار بوده است چرا که وقتی ما می خوابیم و در خواب رویایی عجیب را مشاهده می کنیم، فورا تلاش به یافتن تعبیر آن می کنیم و به نحوی به برخی رویاهای مرتبط با اتفاقات زندگی که مشاهده می کنیم، اعتقاد داریم.
با این حال در پشت رویاها حقایق و واقعیت هایی وجود دارند که شاید هر یک از ما آنها را ندانیم. به همین دلیل ما قصد داریم در ادامه این مطلب از بخش سرگرمی نمناک شما را هر چه بیشتر با رویا و واقعیت های رویا آشنا سازیم. همراه ما باشید.
1- ما چند درصد از رویاهای خود را به یاد می آوریم؟
هر زمان که ما می خوابیم، 5 دقیقه بعد از آنکه بیدار می شویم، طبق گزارشات انجام شده در 10 درصد مواقع ما رویاهای خود را به خاطر میاوریم و 90 درصد باقی را هیچگاه و هیچ زمان بخاطر نخواهیم آورد.
2- آیا انسان های نابینا نیز رویا می بینند؟
افرادی که متاسفانه به دلایل مختلفی بصورت نابینا متولد می شوند، می توانند برخی تصاویر را در رویای خود مشاهده نمایند که در این رویاها قادر به مشاهده، شنیدن، بوییدن، لمس کردن و… می باشند و این گزینه از آنها سلب نشده است!
3- همه ما رویا می بینیم!
تمام انسان ها بلا استثنا رویا می بینند و با وجود آنکه ادعا کنند رویا نمی بینند، تنها دارای تصور اشتباهی هستند چرا که آنها فقط رویای دیده شده را به یاد نمی آورند و بلافاصله بعد از بیدار شدن فراموش می کنند.
4- در رویاها چه کسانی را می توانیم ببینیم؟؟
ذهن ما زمانیکه ما رویا می بینیم شروع به ساخت و طراحی چهره های مختلف نمی کند و تنها افرادی که ما با آنها آشنا هستیم را می توانیم در رویا مشاهده کنیم و از آنجاییکه در طول عمرمان ممکن است هزاران نفر را مشاهده کنیم، ذهن ما در رویاهایمان قادر به استفاده از این کارکترها خواهد بود.
5- همه رویاها رنگی نیستند!
جالب است بدانید که تنها 12% از خواب ها یا رویاهایی که ما مشاهده می کنیم سیاه و سفید هستند و مابقی رویاها رنگی هستند و این در حالی است که مطالعات سال های 1915 تا 1950 میلادی بر این باور بودند که تمام رویاها سیاه و سفید هستند که نهایتا در دهه 1960 میلادی این دیدگاه تغییر کرد.
6- شایع ترین احساس در رویاها
در رویاها ما ممکن است احساسات مختلفی را تجربه کنیم که طبق گزارشات انجام شده شایع ترین احساسی که ممکن است هر یک از ما در رویاها آنرا تجربه کنیم، اضطراب و استرس می باشد و به عبارتی احساسات منفی بیشتر از احساسات مثبت می باشند.
7- تعداد رویاهایی که می توان در طول شب دید، چقدر است؟
مشاهده رویاها نیاز به مکان و زمان مشخصی ندارد و بطور متوسط در طول خواب ممکن است شما یک یا 7 رویای مختلف را مشاهده کنید.
8- حیوانات هم رویا می بینند!
اخیرا مطالعات متعددی بر روی بسیاری از حیوانات مختلف انجام شد که در طی این مطالعه نشان داده شد که امواج مغزی حیوانات همانند امواج مغزی انسان ها در طول خواب می باشند و این نشان دهنده این است که حیوانات نیز می توانند در طول خواب، رویاهای مختص خودشان را مشاهده نمایند.
طی گزارشات انجام شده، افرادیکه خروپف می کنند به هیچ وجه رویا نمی بینند و این مورد هنوز توسط مطالب علمی اثبات نشده است!
10- رویای آقایان و خانم ها متفاوت است؟
طبق گزارشات انجام شده رویای آقایان و خانم ها متفاوت است و آقایان نسبت به خانم ها بیشتر رویا می بینند و این در حالی است که تنها حدود 70% شخصیت هایی که در خواب آقایان حضور دارند، مرد هستند. اما در مورد خانم ها، شخصیت های مرد و زنی که آنها در رویاهای خود مشاهده می کنند، تقریبا برابر هستند.
11- آیا مغز در حین خواب فعالیت دارد؟
شاید برای هر یک از ما سوال شده باشد که آیا زمانیکه ما خواب هستیم مغز ما می تواند فعالیت کند یا خیر؟ جالب است بدانید که مغز انسان در هر شرایطی به فعالیت خود ادامه می دهد و با خوابیدن محدود نمی شود.
12- رویای خانم های باردار چگونه است؟
خانم های باردار به دلیل تغییرات هورمونی نسبت به خانم های دیگر، رویای بیشتری می بینند و اکثر آنها را می توانند به خاطر بیاورند.
حتما این سوال برای شما هم پیش آمده که انسان در لحظه مرگ چه احساسی خواهد داشت؟ در ادامه از تمام اتفاقاتی که یک دقیقه قبل از مرگ می افتد مطلع می شوید.
چه اتفاقاتی قبل از مرگ می افتد؟
گفته می شود که یک دقیقه قبل از مرگ فرد احساس ترس همراه با پرواز یا برخورد را احساس می کند و در این شرایط هیپوتالاموس باعث انتشار آدرنالین در بدن می شود برای آنکه بدن را برای واکنش صحیح آماده کند. این مطالعات و بررسی ها نشان می دهد در اکثر موارد افراد در لحظه مرگ تلاش و سعی دارند درست مثل تماشای فیلم ترسناک فریاد بزنند ولی صدایی به گوششان نمی سرد ؛ در واقع به گوش هیچ فردی نمی رسد زیرا در این لحظه تنفس قطع شده و مغز در حال از کار افتادن است.
1 دقیقه قبل از مرگ چه اتفاقاتی می افتد؟
مرگ ، اتفاقی که برای همه می افتد درست مثل تولد که برای همه یکسان است اما یک تفاوت بزرگ با تولد دارد و آن هم راز و رمزی است که هیچ کس در این دنیا تقریبا در مورد نه دنیای پس از مرگ بلکه در مورد لحظه مرگ و دقایق و ثانیه های قبل و بعد آن نمیداند برای همین محققان و دانشمندان بارها برای اطلاع در مورد این مدت کوتاه ولی پر رمزو راز مطالعاتی انجام داده اند که پاسخ یکی از آنها را در این بخش از سرگرمی خواهید خواند.
اتفاقاتی که در لحظه مرگ رخ می دهد
از تلخ و شیرین بودن مرگ برای انسان های مختلف دردنیا که بگذریم احساس لحظه مرگ و تغییراتی که در مغز در این زمان رخ می دهد برای همه برابر و یکسان است . تا به حال از خود پرسیده اید یک دقیقه قبل از مرگ چه احساسی خواهید داشت و در لحظه مرگ به چه فکر خواهید کرد؟ این 2 سوال میان افراد بسیار رایج است و کمتر فردی است که در طول زندگی این موارد را از خود نپرسیده باشد.
اتفاقاتی که 1 دقیقه قبل از مرگ می افتد
گروهی متشکل از شیمی دان ها و پزشکان آمریکایی با انجام بررسی ها و تحقیقات گسترده بر روی افراد در حال مرگ و یا بازگشته از مرگ نشان دادند که در زمان مرگ و چند دقیقه قبل از آن احساسی درست شبیه به تماشای فیلم ترسناک و بسیار خوفناک به افراد دست می دهد؛ در این شرایط مغز واکنشی از خود نشان می دهد که هنگام تماشای فیلم بسیار ترسناک دارد. ولی علت این ترس و وحشت به وجود آمده در مغز انسان قبل از مرگ چیست ؟ براساس بررسی های این گروه علمی ترس عامل اصلی این موضوع است به این دلیل که زمان احساس خطر ناخودآگاه ترس به فرد حاکم می شود و در این موقع بخشی از مغز به نام تالاموس به استرس و فشار روحی بسیار حساس است و در این شرایط با انتشار برخی هورمون ها و مواد شیمیایی واکنش نشان می دهد.
نه صدای ماشینی، نه ویراژ موتور سواری و نه آنچنان رفت و آمدی، همه جا را سکوت فرا گرفته و هر از چندی یک تاکسی یا یک خودرو عمومی از خیابانی خلوت عبور می کند.
کرونا آنقدر روی شهر سایه انداخته که صدای همهمه دانش آموزان هم از شهر رخت بر بست و آنان را هم خانه نشین کرد. شاید تنها صدایی که در شهر و در ایام قرنطینه قطع نشد، صدای چرخ شکسته چرخ دستی مجتبی، پسر حدودا 14 ساله ای است که سیاه به سیاه شهر را در زباله ها می کاود تا شاید چیز دندان گیری پیدا کند.
دست های بی دستکش و صورت بی ماسک مجتبی حرف های ناگفته زیادی دارد، گوئی کودکان کار مثل مجتبی که کم هم نیستند، از یک کُره دیگر آمده اند.
کُره ای که در آن هیچ خبری از کرونا نیست.
ظرف های یکبار مصرف، ماسک های مصرف شده و دستکش های پلاستیکی خطرناکی که تا دیروز بخش زیادی از جامعه آن ها را برای فرار از کرونا به دست کرده بودند، حالا مشت مشت، از کیسه های نایلونی با دستان بی دستکش مجتبی خارج می شوند و بعضا باد بهاری آن ها در هوا می چرخاند و به بالا می برد تا هروقت هوای بهاری آرام گرفت، آنها را هم به روی زمین بنشاند.
آرام آرام به او نزدیک می شوم، با فاصله 2 تا 3 متری سر حرف را با مجتبی باز می کنم. اول کمی می ترسد و به خیال کودکانه خود فکر می کند از شهرداری یا مثلا از جایی هستم که آمده ام او را برای رعایت نکردن قرنطینه بازخواست کنم.
کمی طول می کشد تا اعتماد مجتبی جلب شود، خودش و دو خواهرش که هر دو از او کوچکتر هستند درس را رها کرده اند و برای کمک خرجی خانواده کار می کنند.
مجتبی در یک کارگاه چوب بری کار می کند، هر از چندی هم زباله ها را این رو و آن رو می کند تا ببیند چیز به درد بخوری بین آن ها پیدا می کند یا نه؟
خودش می گوید یک کارگاه حوالی فلاورجان اصفهان هست که وقتی زباله ها را جمع کردند با پدر و عمویش می برند آنجا، صاحب کارگاه پول خوبی برای این زباله ها می دهد.
آنقدری بوده که پدرش هم کار در کارگاه مفتول سازی را رها کرده به زباله گردی روی آورده است.
وقتی از کرونا از او می پرسم، می گوید یک چیزهایی شنیده، ولی کاملا معلوم است که آن را جدی نگرفته؛ نه خودش و نه دوخواهرش. این را از صحبت های مجتبی می فهمم، حتی وقتی به نقل از این پسر 14 ساله، خواهرهایش در خانه نشسته اند تا بعد از کرونا دوباره دستفروشی را شروع کنند.
او از این همه خلوتی معترض است، آن هم برای این که خواهرهایش نمی توانند دستفروشی کنند.یعنی کسی نیست که چیزی از آن ها بخرد.
او می گوید یک تلویزیون کوچک داریم که خیلی تصویر خوبی ندارد، ولی اسم کرونا را از لابلای برفک ها و خش و خش صدای آن شنیده است.
می داند یک بیماری است که از تبعات آن بی اطلاع است.
و این تنها دقایقی از زندگی روزانه یکی از صدها کودک کاری است که در گوشه و کنار این شهر ، در ایام کرونا با بیماری پاندومی شده این روزهای دنیا دست و پنجه نرم می کنند.
کودکان شهرمان با کرونا بازی می کنند
کودکان کار نیازمند حمایت های دولتی
مينا جندقي، عضو هيات مديره انجمن حمايت از حقوق کودکان خواستار حمایت های دولت از کودکان کار شد و گفت: از حدود 9 میلیون کودک بین 10 تا 17 ساله کشور، 409 هزار کودک کار داریم که بخشی از آن ها به زباله گردی مشغول هستند.
جندقی افزود: کودکان کار بیشتر حاشیه نشین هستند، تغذیه مناسب ندارند و به دلیل کار زیاد، ایمنی کمتری نسبت به دیگر کودکان دارند که ریسک ابتلا به کرونا را در آن ها بیشتر می کند.
مهرداد دشتیانی،کارشناس بهداشت نیز به خبرنگار ما گفت: تغذیه مناسب در ایمنی بدن تاثیر بسزایی دارد و وقتی کودکان کار تغذیه مناسبی نداشته باشند، قاعدتا ایمنی کمتری دارند و از سوئی این اقشار وقتی مبتلا می شوند، به دلیل مشکلات مالی و یا حتی فقدان اوراق و مدارک هویتی، یا اصلا به مراکز درمانی مراجعه نمی کنند، یا این که وقتی مراجعه می کنند خیلی دیر بوده و تقریبا کار از کار گذشته است.
کرونا هم مسئولین را پیدا نکرد
اما در اصفهان خیرین در این روزهای شلوغ و پر خطر، نیم نگاهی هم به کودکان کار داشته و مقداری اقلام بهداشتی برای آن ها تهیه کرده اند، ولی این مقدار تکافوی بخشی از نیاز این افراد را می کند.
اقلامی مانند 300 ماسک یکبار مصرف و پارچه ای، 120 محلول ضد عفونی، 300 جفت دستکش پلاستیکی که توسط یک موسسه مردم نهاد بین این کودکان توزیع شد.
اما آنچه کرونا بیش از پیش آن را هویدا ساخت، نیاز به برنامه ریزی برای کودکانی است که چه بخواهیم، چه نخواهیم بار بخشی از اقتصاد خانواده را به دوش می کشند و نه با قوه قهره می توان آن ها را خانه نشین و یا پشت نیمکت مدرسه نشین اشان کرد، نه با بروشور و فرهنگ سازی، بلکه تنها با تامین بخشی از نیاز های زندگی آنان، می توان چهره شهر را از وجودشان شست.
کودکانی که حدود نیمی از آن ها ترک تحصیل کرده و نه تنها آینده سازان ایران تلقی نمی شوند، که فقر فرهنگی آنان باعث بروز معضلاتی برای آینده کشور هم خواهد شد و نیمی دیگر که هر لحظه درآستانه ترک تحصیل هستند، بی شک انتظار هایی از مسئولان کشورشان دارند که اگر برآورده نشود، کنترل این تعداد کودک کار بسیار سخت و دشوار خواهد شد.
این ها را سیدحسن موسوی چلک، رئیس انجمن مددکاران اجتماعی ایران می گوید. او همچنان با تاکید بر این که بر اساس اعلام سازمان های بهداشتی ، کودکان به این ویروس مبتلا نمی شوند، خاطر نشان ساخت: مسئله امروز ما ابتلا یا عدم ابتلای کودکان کار به ویروس کرونا نیست، مسئله ما این است که بتوانیم برنامه ریزی درستی برای آن ها داشته باشیم تا از یک فرد در معرض آسیب، به یک فرد آسیب رسان تبدیل نشود.
تکرار روزهای سیاه
و باد بهاری همچنان دستکش های پلاستیکی مصرف شده را در هوا می چرخاند تا دیدن تانگو درختان تازه شکوفه زده و شهری به سکوت فرو رفته برای آن ها آسان تر شود، و فالش ترین موسیقی این تانگو شاید صدای لِق و لِق چرخ شکسته چرخ دستی مجتبی باشد که به هوای یک سطل زباله دیگر پاهای کودکانه اش را مانند پیرمردی 70 ساله که بار زندگی زانوهایش را بریده باشد، روی زمین می کشد و به آن سوی شهر می خرامد.
شهر اصفهان به عنوان پايتخت فرهنگي جهان اسلام در گذشته و حال همواره مورد توجه مسئولين كشور قرار داشته است. در راستاي معيارهاي نمادين حاكم بر شهر، اداره شهر با رويكردهاي متعالي و ارزشي داراي بايدهايي است كه نپرداختن به اين بایسته ها در کلان شهرهایی مثل اصفهان با توجه به بافت فرهنگي – تاريخي آن، به طور طبيعي در يك فرايند استحاله اي سريع باعث مي شود ارزش هاي پيشين هم به فراموشي سپرده شوند. بنابراين باید طرح جامع توسعه شهري با توجه به فاكتورهايي چون «زيباسازي شهر متناسب با روح فرهنگي – تاريخي» ، «فرهنگ سازي و تنزيه شهر» ، «نفوذ فرهنگي در شهروندان به عنوان پاراديمي قابل قبول و همراه با آموزه هاي فرهنگي»، مورد عنايت مسئولين قرار گیرد.
شهر اصفهان را یکی از نمونههای انگشت شمار از شهرهایی می توان دانست که سیر تحولات شهرسازی آن در طول تاریخ بدون وقفه و به صورت پیوسته استمرار داشته است. در میان دورههای مختلف تاریخی اصفهان، دوران صفوی به دلیل ایجاد نگرش نو به شهر و مفاهیم شهری و آفرینش گونههای جدیدی از فضاهای شهری از اهمیت والایی برخودار است. از مفاهیم مهمی که در این دوران به شهرسازی اصفهان وارد شد میتوان به اضافه شدن مفهوم «باغ» و « خیابان» به صورت توامان اشاره کرد، که در قالب الگویی به نام «چهارباغ» در متن شهر صفوی سازماندهی شد. الگویی که به صورت محوری خطی از انتهای شهر قدیم آغاز میشد و پس از طی رودخانه در جنوبیترین باغ صفوی پایان مییافت. در واقع در این دوران برای اولین بار سه مفهوم، «شهر»، «باغ» و «خیابان» درکنار یکدیگر و به صورت همزمان تجربه شد. تجربه ای که نهایتا منجر به ایجاد «باغ شهر اصفهان» گردید. تجربه ایجاد «باغ- خیابان» در سایر شهرهای مهم که پس از صفویان ساخته شدند نیز به عنوان الگویی موفق تکرار گردید و «چهارباغ» به جزیی از عناصر ساخت شهر تبدیل شد، عنصری که ریشه در «چهارباغ اصفهان» داشت .
“در کنار خیابان دیوارهای یکسان و منظمی وجود دارد که در داخل آن ها باغهای سلطنتی واقع شده و ورود به آنها برای گردش مردم آزاد است؛ مدخل این باغها با نظم و ترتیب خاص در مقابل یکدیگر قرار گرفتهاند و بالای هریک از درها عمارات کوچک ولی زیبایی ساخته شده که میتوان ضمن گردش و تفنن وارد آن شده و ممکن است اشخاص غذای خود را نیز در آنجا صرف کنند.
تعداد این عمارت ها آنقدر زیاد است و قرینه سازی و تناسب به اندازهای در آنها رعایت شده که زیباتر از آن نمیتوان تصور کرد یکی از خیابانهای معروف ایتالیا و حتی اروپا در زیبایی به پای چهارباغ اصفهان نمیرسد” این تعاریف گفتههای یک جوان اصفهانی در دوره صفویه نیست اینها سخنان “پیتردلاواله” جهانگرد ایتالیایی است که چنان مجذوب چهارباغ شده که از آن با نام زیباترین خیابان دوران نام میبرد.
اما این پاره خط تمام ناشدنی در مرکز شهر اصفهان که منظری خیال انگیز را در مقابل هر رهگذری قرار میدهد ناگهان و در میانههای راه وا مینهد. نه اینکه معماران عهد صفویه چنین کرده باشند، نه؛ این دوگانگی حاصل همین قرن اخیر است که تلی از بتون و سازههای نا متعارف را ساخته و ببینده را از بهشت چهار باغ به بتنهای بی روح میسپارد.
آنچه امروز به عنوان بدنه شرقی چهارباغ عباسی در فاز اول اجرا شده یک معماری ناهمگون با چهارباغ است و در کنار آن نوع بهره برداری از این مجموعه نیز جالب نیست.
ارزشمندترین بناهایی که امروز به عنوان تاریخ و بناهای موزه ای تاریخ به آن ها نگاه می کنیم، بناهایی هستند که حضور انسان و تجربه زندگی در آنها صورت گرفته است. سوال اساسی این است که تا چه اندازه توانستهایم تاریخ را به مفهوم خود بازگردانیم. متاسفانه صرفا شکل تاریخ را تکرار کرده ایم، این در حالی است که باید بتوانیم اصل و مفاهیم تاریخ را زنده نگه داریم. توجه به سطح رویی تاریخ همچون آجر، سنگ و …. خیانت به تاریخ است، باید بتوانیم خاطرات و تجربه های تاریخی را نیز همزمان احیا کنیم.
چهارباغ تاریخی با خاطراتش از نسلهای گذشته باقی مانده و در حال حاضر تمام این خاطرات را خراب می کنیم تا توهم معمارها جای آن قرار گیرد و این ضد تاریخی ترین کاری است که می توانیم انجام دهیم.
بازآفرینی محورهای تاریخی اصفهان یکی از اقدامات مهمی است که باید انجام شود. این اتفاق باید مخصوصاً در منظرهای شهری که محل عبور و مرور توریست و گردشگران است بیشتر اتفاق بیافتد.
چهارباغ بی باغ مشتری ندارد
باید در این مناطق از شهر اصفهان بافتهای فرسوده و قدیمی را از بافتهای تاریخی و با ارزش جدا بدانیم، چراکه بافت فرسوده و قدیمی بلا استفاده باید بازسازی و گاهی کاملا نوسازی شود، اما بافت تاریخی واجد ارزش باید ترمیم و نسبت به نگهداری از آن اقدام شود.
وقتی صحبت از بدنه شرقی چهارباغ به عنوان یک محور مهم تاریخی به میان میآید قطعاً بحث فرم و نوع معماری آن مهم و قابل توجه است.آنچه امروز به عنوان بدنه شرقی چهارباغ در فاز اول مطرح شده یک معماری ناهمگون با چهارباغ است و در کنار این معماری ناهمگون نوع بهرهبرداری از آن نیز جالب نیست
آنچه امروز در کنارهای از چهارباغ عباسی تنها افتاده و کمتر کسی را با خود همراه میکند، بر اساس طرحی در سال 1374 ساخته شده است. طرحی با عنوان “احیای بدنه شرقی چهارباغ” که قرار بود بدنه چهارباغ را از بافت فرسوده نجات دهد. این طرح طی 10 سال و با تجدید نظرهای مداوم، سرانجام در اواسط دهه 80 مصوب شد و در سال 91 به بهره برداری رسید. آنچه در نهایت رونمایی شد ستونهای سرد بتنی و ورودیهایی بود که کاربرد آنها مشخص نیست. ستونهایی که نه تنها چهارباغ را نجات ندادند بلکه آن را در شوک بتنی غرق کردهاند.
چهارباغ اصفهان یک محور گردشگری با ارزش از عناصری با هویت بسیار بالاست و به عنوان یکی از پر مخاطبترین فضاهای شهری مردم اصفهان و نیز ستون فقرات محور گردشگری این شهر است. گرچه نیاز به ساماندهی در آن احساس میشد ولی بدنه شرقی بعد از دخالتهای اخیر متاسفانه حیات خود را از دست داده است.
امروز شرق چهارباغ به فضایی بدون مخاطب تبدیل و عملاً تعطیل شده است؛ دخالتی که نتواند حضور مردم را تداوم ببخشد و مردم از آن استقبال نکنند طرحی شکست خورده محسوب میشود.
این خیابان با خاطره و زندگی نسلهای مختلف از مردم این شهر پیوند دارد و نباید در ساماندهی، این لایهها فراموش شود. رمانها، خاطرات و نوشتههای موجود در دورههای گذشته و اخیر موید این اهمیت است که نیاز به توجه دارد. نباید با یک نگاه تک بعدی و اداری صرف با بدنه چهارباغ برخورد میشد.
این فضا به عنوان یک معماری میان افزا میتواند معماری و تزئینات ساده ترو کم تکلف تری داشته باشد و انتخاب عناصر معماری به جای شبیه سازی براساس هماهنگی و پیروی از معماریهای موجود شکل بگیرد.
لذا به نظر می رسد که این طرح باید آسیب شناسی شده و با یک نگاه نو بازطراحی شود چراکه امروز حیات بخشی چهارباغ از دروازه دولت تا بازار هنر از بین رفته است.
آنچه قرار بود برای بدنه سازی شرق چهارباغ انجام شود از حساسیت بالایی برخوردار بوده چراکه اولاً در یک محدوده تاریخی واقع شده و خیابان یک اثر ملی و بی نظیر محسوب میشود و دوم باید آنچه انجام میشود دارای هویت باشد و تمام نیازهای خیابانی گردشگر پذیر و پر رفت و آمد را در نظر بگیرد.
زیبایی شناسی باید در تک تک و سانت به سانت طراحی در نظر گرفته می شد، اما پس از رونمایی از فاز اول مشخص شد که طرح آنگونه که باید و شاید خوب انجام نشده است.
رعایت سنت و مدرنیته ذیل زیبایی شناسی میتوانست به شدت به این طرح کمک کند، اما سؤال این است که چرا این بدنه تا این حد خنثی طراحی شده است؟
با نگاهی به طرحهای دوره قاجار که هنوز رگههایی از آن در خیابانهای طالقانی، چهارراه نقاشی و میدان باقوشخانه (طوقچی) وجود دارد، می توان فهمید ، هیچ یک از این طرحها تحمیلی نیست. استفاده از کاشی، آجر و سنگهای شیشهای تنوعهای فوق العاده ای به دیواره این خیابانها و چهارراهها داده و اصول زیبایی شناسی در این طرحها کاملاً مشهود است.
به نظر می رسد نگاه اصفهان به احیای بدنه سازی شرق چهارباغ عباسی نگاهی است که از حفظ سابقه تاریخی چهارباغ نشات میگیرد و روشهایی مثل طرح نو و جدید که موجب اخلال در پیشرفت تدریجی و طبیعی مجموعه چهارباغ شود، کار صحیحی نیست.
باید این موضوع را مد نظر قرار دهیم که چهارباغ قرار نبوده از بدو شکل گیری یکسان ساخته شود و در معماری صفوی این خیابان نیز یکسان سازی وجود نداشته است.
به نظر می رسد باید اجازه داد تا روند طبیعی بدنه چهارباغ طی شود و فقط ضوابط حفظ بدنه موجود رعایت شود و از اضافه و کم کردن به این محور پرهیز شود.
نتیجه اینکه ،بهترین فرصتی كه در این مقطع تاریخی داریم این است كه از اشتباهات اروپایی ها استفاده كرده و از آن درس بگیریم.
می توان وضعیت فعلی چهارباغ را با یك پاكسازی و هزینه كم به همین صورت حفظ و از دخل و تصرف در آن خودداری كرد تا زمان بسیاری از مسائل و مشكلات را حل كند.
همزمان با آن، اتاق فكری چهار یا پنج نفره برای چهارباغ ایجاد شود تا متفكران جامعه شهری دور هم جمع شده و بدون هیچ تصمیم عجولانه ای و با بودجه ای اندك و بازه زمانی شش ماه تا یكسال برای طرح چهارباغ چاره اندیشی كنند.
ایجاد اتاق فكر برای چهارباغ بایستی در كمیته عالی چهارباغ كه به ریاست شهردار اصفهان برگزار می شود بررسی و تصمیم گیری شود.
امیدوارم برای یكبار هم شده یك طرح شهری با تامل و مطالعه و بدون تعجیل انجام شود تا كم اشتباه تر باشد.
در آخر این سوال مطرح می شود که آیا اگر “پیتر دلاواله” سیاح ایتالیایی که چهارباغ را بهتر از خیابانهای اروپا معرفی میکند بار دیگر در چهارباغ قدم بزند این خیابان را میشناسد؟ آیا میتواند این خیابان رؤیایی دوران صفویه را دوباره بی نظیر توصیف کند؟
