دسته: جامعه

سرما هیاهوها را خوابانده و انگار اینجا زیر سقف خفته بازار، دنیا دارد یخ می زند، آفتاب کم رمقی بر راسته قیصریه می تابد و تنها کسانی که سکوت را می شکنند، فراموش شدگانی هستند که زیرپوست بازار گم شده اند.
هر بار سوزی به تن بازار هجوم می آورد و رعشه می اندازد به تن جوان ها و پیرهایی که سالیان سال است به دور از دغدغه ماشین ها و آدم ها اینجا امپراطوری کوچکی را تشکیل داده اند.
برای تاريخ گذشته این امپراطوری كهنه، بايد تاريخ را ورق بزنی و به گذشته گام بگذاری . گذشته ای که برای محسن که یکی دو سالی است کارش را شروع کرده معنایی ندارد.
کارتن و نایلون ها و کلی بار ستون شده بین احمد و راه گذری که او هر روز آن را می پیماید. گاری هر بار سقلمه می خورد و باز روی سطح ناهموار بازار می غلتد و صدای نخراشیده اش سکوت را می شکند.
بعضی از باربرها هم در پناه دیواری روی گاری خود نشسته‌اند و کار کردن همکارانشان را نگاه می‌کنند. جوان 30 ساله ای با چهره ای سوخته و ریش هایی نازک و تنک گاری را هل می دهد و در دنجی بازار صدای آوازش می پیچد. محسن 5 سالی می شود که اینجا بار می برد. بعد از یکسال دربه دری و دنبال کار گشتن. عطای لیسانش را به بقایش بخشید و تصمیم گرفت که کار پدرش سرا ادامه دهد و روی گاری کار کند.

سختی کار پدر را مچاله کرده است، رنج سال ها کشیدن گاری برایش رمقی نگذاشته. پیرمرد آه می کشد، انگار زندگیش زاییده اندوه باشد، دستش را نشانه می برد به محسن و می گوید: این پسر را می بینی از بیکاری آمده اینجا. لیسانس دارد به خدا. پناه برده به این گاری تا نان حلال داشته باشد بگذارد سر سفره زن و بچه اش. تو را به خدا این ها را بنویس. محسن سرش را زیر انداخته. وقتی اولین بار خبر قبولیش را دید از خوشحالی پر درآورد، اما حالا همه کلک و پرش ریخته، نه بال پرواز دارد و نه روی بیکار شدن. این تنها کاری است که بعد از چند سال درس خواندن در رشته تاریخ به دست آورده . به قول خودش کاش پایم می شکست اینقدر خرج نمی کردم برای رشته ای که حالا باید گاری را به دنبال بکشم.
توی تیله قهوه ای چشمهای جوانی که بیشتر از سه دهه از زندگیش را سپری کرده است، عکس گاری تمام قد افتاده است. برای او و پدرش که پیر این کار است شغل دیگری پیدا نشده و پسر میراث پدر را می چرخاند تا چرخ زندگیشان بچرخد.
توی تاریخی ترین بازار اصفهان محسن ها کم نیستند، کسانی که ساعت های عمرشان زیر بار چرخ های باربری سوخت می شود، تا آنها هم مانند پدرانشان آینده ای تاریک، با انواع بیماری ها از جمله دیسک کمر داشته باشند . هر صبح کارشان است یک فصل جر و بحث برای بردن بار بیشتر، اما برای تقی این کار دیگر عادی شده. وقتی چرخ های گاری روی سنگفرش قیصریه می لغزد، تقی، به آخرین خاطره هایش رجوع می کند، خاطراتی که به دعوا و کتک کاری و جنگ بیشتر شبیه است:« اینجا باربر زیاد است. رقابت هم بیشتر. به امید کار آمدیم شدیم باربر. باید پیه همه چیز را به دلت بمالی. درس خواندن را رها کردم و آمدم اینجا. دانشجوی سال دوم بودم، دانشگاه آزاد، رشته فلسفه، خیلی ها گفتند این رشته شغل ندارد. ولش کردم. زیر بار هزینه ها کمرم خم شده بود. نه بابای پولدار داشتم. نه ننه متمول. حالا شدیم باربر. از صبح تا شب کارمان شده حمالی در بازار. بعد از یکی دو سال هم باید پول زحمتکشی را بدهیم بابت دیسک کمر و درد زانو.» لفظ قلم حرف می زند و این را مدیون نوشتن و خواندن های شبانه اش است.
به غیر از او جوان های دیگری هم هستند که بعضی هایشان لهجه کشورهای همسایه را با خود یدک می کشند. یا بعضی دیگر که می توانی از لهجه شان بفهمی که زاده اطراف اصفهان هستند. روستاییانی که بقچه سفر را به خیال حباب آرزوهایش بسته اند و حالا در گوشه بازار توانسته اند کاری برای خودشان دست و پا کنند.وقتی دست های کبره بسته علی اصغر،به دور میله سرد آهنی گره می شود و صدای گوشخراش چرخ ها در دل بازار جیغ می کشد، خیلی چیزها دستگیرت می شود. آدم هایی که به هزاران امید آمده اند تا اگر زمین نان نداد و بی رحم بود، اینجا در شهر بتوانند نانی بخورند.

به غیر از محسن و چند تای دیگر، بسیاری از جوان هایی که روزگاری برای خود دبدبه و کبکبه ای داشته اند، نمی خواهند نه نامی و نه نشانی از آنها باشد. دردهایشان طوری قد کشیده که دیگر حاضر به حرف زدن هم نیستند و می ترسند که قانون ساده اینجا برایشان دردسر درست کند. آواز دور خبرخبر یکی از باربران به گوش می رسد و جمعیت چسبیده به بازار جابه جا می شوند تا گاری انبوه از بارها راهی برای بیرون آمدن پیدا کند. باربر بین جمعیت گم می شود و تنها رد کج و معوجی جا می ماند روی مسیر روزانه ای که باربرها با آن آشنا هستند.
بین 50 تا 70 هزار تومان به طور میانگین درآمد روزانه هر کارگر است. درآمدی که نه جهیزیه دخترانشان می شود و نه هزینه دانشگاه و مدرسه بچه ها را کفاف می دهد. هر چه می ماند نان بخور و نمیری است که گاهی تا نیمه های ماه هم به شکل قطره چکانی باید مصرف شود تا کم نیاورند، این موضوع با وجود شیوع کرونا هم بدتر شده و بار نیست.
با کاهش 50 درصدی کار باربری ها در بازار اصفهان بعد از شیوع کرونا، میزان درآمدها خیلی کمتر از سال گذشته شده و نبود بیمه و حمایت از قشری که زندگی را دنبال خود می کشند هیچوقت در روی کاغذ مدیران نیامده است .
خیلی هایشان حتی درآمدی برای خرید گاری ندارند و اجاره بهای گاری ها را باید روزانه پرداخت کنند و همین مساله هم بخشی از درآمدشان را می بلعد. اجاره هر گاری چهارچرخه در یک روز معادل 40 هزار تومان و اجاره هر گاری دوچرخه 10 هزار تومان برایشان تمام می شود . بارها زیاد است و دوش کارگران کفاف سنگینی بارها و گز کردن مسیر بازار را نمی دهد و همین نیز بخشی از ماجرای تلخی است که آنها باید بپذیرند:«ما مجبوریم اجاره کنیم. بالاخره با گاری کار سریع‌تر می‌شود و می‌توان درآمد بیشتری داشت، با وجود اینکه اجاره ها به نسبت درآمدمان بیشتر است، اما باید ساخت»

علی می گوید: 40 ساله با ریش و موی جوگندمی و ته ریشی که گودی های صورت لاغرش را پوشانده:« هزینه های زندگی بالا رفته. خیلی از این کارگرها را که می بینی با لیسانس و دیپلم اینجا هستند. کار نیست. باید به همین هم بسازیم. بچه های من سه ماه است که گوشت نخورده اند. مرغ شده 40 هزار تومان. تخم مرغ یه جور دیگر. کلا با این وضع نمی شود زندگی کرد. خیلی ها شانس آوردن توی این شرایط کار دارند».
با اینهمه موسی، راضی است.پیرمردی که جوانیش را توی بازار پیر کرده است و کدخدای بازار به شمار می رود؛همه او را می شناسند. احترام موسی خیلی بیشتر از تازه واردانی است که زمان زیادی نیست در اینجا کار و کاسبی دارند.
برای او باربری نه بن بست است و نه رنج. گرچه خیلی وقت است زانوهایش را روی این کار گذاشته اما به قول خودش همین که می تواند نان حلال به خانه ببرد برایش بس است. پیرمرد سه تا دختر و یک پسر دارد که همه را با همین شغل به خانه بخت فرستاده و پسرش هم دانشجو است. با اینکه کسر شان پسر است که شغل پدر را داشته باشد، اما هر بار کمک حال او هم هست. اینها را بی محابا می گوید و بدون اینکه خم به ابرو بیاورد می گوید:«کار عار نیست.»
غروب شده و بازار شلوغ تر از همیشه است. حتی سرما و کرونا هم نتوانسته جمعیت را کم کند. باربرها همچنان صدایشان توی جمعیت می پیچد و سقف خفته بازار را بیدار می کند…

برای سمیرا اما نام و نشان از خود گرفتن وقتی دردناک می شود که شوهرش 10 سال پیش از داربست سر خورد و افتاد . از همان زمان بود که سمیرا شد مرد خانه. نان آوری که دم عیدها کار و بارش بهتر می شود. فصل بره کشان شرکت های خدماتی برای سمیرا اما آنقدر جذاب نیست، وقتی درد مثل پیچک می افتاد به تمام تنش . استخوان هایش را انگار می خراشد. اما سمیرا کارگری است که به قول خودش تمام روزهایش ختم می شود به شستن و روفتن و تمییزکاری .
هر سال اسفند ماه که می شود، در روزهای پایانی سال و فصل نظافت منازل، خانواده ها با رفتن با استقبال نوروز به تلاش می افتند و بهترین گزینه ای که برخی انتخاب می کنند شرکت های خدماتی است. این شرکت ها که در این روزها برو بیایی برای خودشان پیدا می کنند، خدمات متنوع و متفاوتی دارند، از شستن دیوار و شست و شوی آشپزخانه و جابه جایی اثاث منزل گرفته تا باغبانی. فصل بره کشان این شرکت ها اکنون شروع شده است.
در این میان بهترین گزینه برای رسیدن به این شرکت ها که برخی نام و نشانی هم برای خود پیدا کرده اند، برگه های نیازمندی هایی است که در این روزها شرکت های خدماتی متعددی را معرفی کرده و پیشنهادهای خوبی هم دارند، این موضوع دسترسی به این مراکز را آسان می کند. فقط کافی است با یک تلفن مشخصات و آدرس بدهی. بماند که روزهای شلوغ این شرکت ها باید کارگر مربوطه را از قبل رزرو کنی تا به منزل اعزام شود.
در بیشتر موارد، خدمات نظافتی که این شرکت ها ارائه می دهند؛ شامل شستن درها و دیوارها، حمام و سرویس بهداشتی، تمیز و مرتب کردن وسایل داخل بوفه، کمدها و کابینت ها و شستن و تمیز کردن راه پله، لوسترها و کارهایی از این قبیل است. در این زمینه هم قیمت ها مصوب شده است.
اما گاهی کسانی که از طرف این شرکت ها به منازل می آیند یا در زمینه های مختلف یا ناشی هستند و یا تجربه چندانی در امر خانه تکانی منزل ندارند، کارگرانی که باعث نارضایتی اهل خانه می شوند.
دست های مریم از زور مواد شوینده پوسته پوسته شده، او یک زن خانه دار است از این موضوع راضی نیست، به نظر او این شرکت ها باید آموزش های لازم را به این افراد بدهند تا خانواده ها خیالشان راحت باشد که بابت پولی که می دهند، خدمات دریافت می کنند. او روزهای کرونا را مثال می زند و مشکلاتی که برای تمییزکاران وجود دارد. مشکلاتی که حالا گریبان بسیاری را گرفته است.
برخلاف او زهرا، که تازه ازدواج کرده از خدمات رسانی این شرکت ها راضی است. به نظر من به این علت که خدمات رسانی این شرکت ها تقسیم شده است و مردان معمولا برای شستن دیوارها و راهرو و پله ها اعزام می شوند و زنان برای کارهای ظریف تر مثل آشپزخانه و اتاق ها گمارده می شوند، کار بسیار درستی است و من هر ساله از شرکتی که خدمات می گیرم راضی هستم.
نادری از جمله مدیران یکی از این شرکت ها است و در باره این موضوع می گوید: اکنون با زمان های قبل تقاوت بسیاری پیدا کرده است، مردم ترجیح می دهند که خانه هایشان را با تمییز کار نظافت کنند و این موضوع سر ما را در شب های عید شلوغ تر کرده است.
وی با تاکید بر اینکه ما هیچگونه مسئولیتی در قبال افرادی که از میدان ها یا کنار خیابان به برای تمییزکاری به منازل می آیند نداریم ادامه می دهد: اگر مردم می خواهند با اطمینان و اعتماد کامل افراد را به منازلشان بیاورند، باید از شرکت های خدماتی کمک بگیرند، چون این شرکت ها با شرایط مناسب اقدام به استخدام این افراد می کند.
نادری درباره موضوع آموزش به افرادی که برای تمیز کردن و نظافت منازل اعزم می شوند نیز می گوید: ما برای هر چند نفر کارگر نظافت کار یک سرکارگر داریم که ساختمان های نوساز را کنترات می کنند و آموزش های لازم را به آنها می دهند و هر بار که آنها به ساختمان می روند، یک آموزش خاص را می بینند.
وی با اعلام اینکه برای انجام این امور قیمت های مصوب صنفی وجود دارد، اما با توجه به تناسب کار و ساعت های اضافه مبلغ بیشتری گرفته می شود ادامه می دهد: کارگران نظافتی برای ارائه خدمات منزل و ورودی که 4 ساعت کار را شامل می شود، ساعتی 25 هزار تومان دریافت می کنند و به ازای هر ساعت هم اضافه تر می گیرند.
نادری اضافه می کند: این که منزل در کدام نقطه شهر قرار دارد، تاثیری در ارائه قیمت ها ندارد، اما برخی دیگر از شرکت های خدماتی اگر نزدیک منازل نباشند مبلغی را هم برای فاصله می گیرند و این هزینه اضافی به نسبت دور یا نزدیک بودن مسیر کم یا زیاد می شود.

وی در مورد مسائل مربوط به ناهار برای خدمتکاران که به عهده خودشان است و یا صاحب منزل هم می گوید: این موضوع بستگی به ساعات کار این افراد دارد و اگر از صبح تا ساعت 2 و 3 طول کشید بنا به توافق طرفین است.
وی با اعلام اینکه قیمت هایی که شرکت های خدمات نظافتی ارائه می کنند، قیمت های مصوب اتحادیه این صنف است و اگر شرکتی قیمتی پایین تر ارائه می دهد به دلیل آن است که مجوز نداشته و برای جلب مشتری قیمت شکنی می کند تاکید می کند: در برخی موارد مشتریان ممکن است شاکی باشند و یا از کار کارگر فرستاده شده راضی نباشند، در این صورت است که صاحبان منزل می توانند با تماس با شرکت جریان را به ما اطلاع بدهند تا ما هم نیروی دیگری را اعزام کنیم.

سال خوبی نبود. پر از تلخی و مصیبت و اندوه . غم را با غم پشت سر گذاشتیم و در اندوه سلسله وار یک پایان تلخ و تلخی های بی پایان، گرفتار شدیم. «کرونا» از ناکجاآباد آمد و آوار شد روی سر رویاها و امیدها و خوشی هایمان که شاید اندک بود اما بود. حالا هم هنوز هست اما «کرونا» دست بردار نیست. و این بهارِ درپیش، پایان زمستان بدون برف و بارانِ این شهرِ دودآلودِ خفه شده در مازوت و بنزین و گرد و غبار است، اما کاش پایان خزان آرزوها هم باشد. کاش آغاز سالی به دور از غم باشد و مصیبت تا شاید رد سیاه به جامانده از سال سختی که پشت سر گذاشتیم را پاک کند و ببرد. هرچند آدم ها و خاطراتشان حتی وقتی می روند، رد نگاهشان و یاد بودنشان آن قدر می ماند که مثل خوره روح را می خورد. تلخی خاطرات به جا مانده هم همین قدر گس است و فراموش نشدنی. آدم هایی که در سال سخت کرونایی از دست دادیم، مشکلات معیشتی که امان مردم را برید، ارزی که با رقص در میانه میدان بازار، هرروز یک بازی برای ملت درآورد و ملتی که خسته از بازی روزگار و ارز و رزم و رمز و بزم، فکر لقمه ای نان بودند برای از نفس نیفتادن بچه ای که قرار بود نام بیاورد و نان آور و نامدار باشد برای این سرزمینی که حالا بهارش هم بوی بهار نمی دهد!
دروغ چرا؟ حال و هوای عید در سر و بر سر نداریم. ماسک ها نفس مان را هم بریده، به جای خانه تکانی، باید سطوح پرانی کنیم! و به جای ذوق هفت سین، استرس سلامتی و سرفه و سرما را داریم!
گرانی بیداد می کند و کسب و کارها خوابیده. حرف از قرنطینه و پیک چهارم و کرونای انگلیسی است. زلزله و بی خانمانیِ سی سختی ها هم پازل سختی آخرسالی را تکمیل کرده و به قول «فاضل» تقویم ها چنان یخ زده که هزاربار هم بهار بیاید، کافی نیست اما ته ته تمام این غم های انگار ناتمام، همین که بهار از راه می رسد، خوب است تا بهانه ای برای «امید تازه» و هوای تازه تر داشته باشیم. دلخوش به آمدن روزهای بهتری باشیم و امیدوار به رفتن روزهای تلخ. بهار معجزه طبیعت است. فصل شکفتن جوانه ها که نماد همین امیدی هستند که در دل ما می شکفد. حتی اگر وقتی بهار بیاید، رد سیاهی روزهای سخت هنوز کنار سفره هفت سین مان مانده باشد اما اصلا بهار می آید که هر بار نوید امید بدهد که اگر همین امید هم نباشد، از پی گذر فصل ها و روز و روزگارمان جز گذران روز و شب تا لحظه مرگ، چه می ماند؟ باید بهارآفرین باشیم تا دشت دشت مهربانی و امید بروید و باران باران لبخند و محبت ببارد که سرزمین ما این روزها سخت تشنه همین لبخندها و باران ها و محبت هاست. بهار که می آید و باران که می بارد اگر ما هنوز زمستان باشیم، امید نمی روید. عشق می رود. گاهی باید دستهایمان را به بهار بسپاریم تا زندگی در ما جاری شود حتی اگر مثل این روزها، خالی از شور و شوق عیدهای کودکی شده باشیم. بعضی وقت ها باید کودک بشویم برای اینکه تلخی غم های بزرگ و زخم های بزرگ برجان نشسته، در هیاهوی همین زندگی کودکانه گم بشود.
اصلا بیایید به استقبال بهار برویم. کسی چه می داند؟ شاید این بهار که بیاید؛ غبار غم برود، حال خوش شود…

با هر باز و بسته شدن در، قسمتی از اتاق پیدا می شود. آنچه در اتاق اتفاق می افتد، مثل پرش تصویری است که یک آن از جلوی چشمت محو می شود و دوباره با جزئیات بیشتر و واضح تر پیدایش می شود. عقربه ها روی ساعت 11 ایستاده اند. وارد اتاق که می شوی، بوی نم الكل و بتادین بدجور توی دماغت می پیچد. دلت انگار به نخی آویزان است. سایه زرد چراغ گلابی شکل، به تمام اتاق پاشیده شده و سقف، کوتاه و اُریب به نظر می رسد. چراغ آویخته به سقف که نور کمرنگش غلظت سایه روشن اینجا را رقیق تر می کند، زوم شده روی شکم مادر داخل اتاقی که پر است از دستگاه های مختلف. همه چیز برای موجودی که قرار است به شکل رُندی وارد این دنیا شود مهیا است.
اينجا توی یکی از بیمارستان های شهر، بخش اتاق عمل، لحظه ها پر شده از رنگ انتظار زودهنگامی که قرار است عددهای یک شکل را رقم بزنند. همه چیز آماده است تا دنیای صورتی و تاریک نوزاد به یک دنیای رنگارنگ تبدیل شود. حس آرامشی تو را می بلعد؛ حسی نامفهوم. نگاه می‌کنی . همه چشم‌ به راهند. دخترکی که تا چند دقیقه دیگر مادر می شود، لباس صورتی بر تن دارد. اتاق تشکیل شده از دو تخت؛ یکی معمولی و بزرگ و یکی مینیاتوری و کوچک. با کلی تجهیزات پزشکی دیگر. کپسول های اکسیژن گوشه ای از اتاق را پر کرده اند. ماماها و رزیدنت ها یک آن آرام و قرار ندارند. همه چیز باید در این دنیا آماده باشد؛ برای به دنیا آمدن لاکچری هایی که این روزها عددهایشان هم لوکس است. انگار شاهزاده ای قرار است پا به این دنیا بگذارد. 9/9/99 عددی که در سال 99 خواهان زیادی داشت. مشتاقانی که برایش جشن می گرفتند و به هر قیمتی بود آن را می خریدند تا تاریخ تولدی خوب و خوش تراش می نشست روی شناسنامه های فرزندانشان.
تولدهای رند در این سال اینقدر زیاد و گسترده شد که پایش حتی به فضای مجازی هم کشیده شد. تولدهایی که قیمت هایشان گاهی تا 150 میلیون تومان هم آب می خورد . شاید به همین خاطر بود که سال 99 سردمدار لاکچری هایی شد که تا پیش از این کمتر دیده می شدتا جایی که صدای شهلا خسروی، مشاور وزیر بهداشت در امور مامایی را هم درآورد و او این وقایع را منحصر به فرد خواند:« جلوگیری از زایمان‌های طبیعی و علاقه‌ والدین بر تولد فرزندشان در تاریخی خاص برخلاف تصور عامه، امری کاملاً غیرروشنفکرانه است، بنابراین نیاز به اصلاح این باور و فعالیت فرهنگی درخصوص تولد ایمن و جلوگیری از عوارض مادری و نوزادی یکی از شاخص‌‌های مهم بهداشتی در هر کشور است که در اهداف توسعه هزاره نیز بدان اشاره شده است».
اما گوشی بدهکار این سخنان نشد؛ خیلی هایی که بچه اولی ها بودند بدون اینکه موقع به دنیا آمدنشان باشد، رُندتر از چیزی که باید به دنیا آمدند، بدون اینکه مادرانشان نگران جان و مالشان باشند.
انگیزه بسیاری از این مادرم گرفتن لایک از عددهای رندی بود که می توانستند در فضای مجازی برای آن قصه ها بسازند و کسب درآمد کنند. بماند که اینها تنها چند نمونه از بدعت غلط لاکچری بازی در سال های اخیر در کشورمان بود و با توجه به آمارها به نظر می رسد هر سال تب تاریخ تولد رُند یا لاکچری داغ تر شده و کافی است در ادامه به تاریخ های تولد رُند در دهه اخیر و آمار تولدهای تقویمی نگاه کنید.
۸/۸/۹۸: تولد ۵۲۴۲ نوزاد،۷/۷/۹۷: ۲۱۸۷ نوزاد،۶/۶/۹۶: ۵۶۸۰ نوزاد،۵/۵/۹۵: ۶۰۱۳ نوزاد،
۸/۸/۸۸: ۴۱۹۵ نوزاد و ۹/۹/۹۹ که به گفته خیلی ها عددهای آماریش بیش از اینها است، اما هنوز در آمارها نیامده است.البته ناگفته نماند که همه نوزادان متولد شده در تاریخ های تولد رُند پدر و مادرشان لاکچری باز نبودند و از روی شانس در این تاریخ ها به دنیا آمده اند.
این تاریخ تولد خاص که اصلا معلوم نیست اولین بار در ذهن چه کسی جرقه خورد حتی بیمارستان ها و مراکز درمانی را نیز به دو بخش تقسیم کرده: یک گروه که پاسخ شان به سزارین های بی وقت و عجولانه، خیر است و یک گروه که با تبانی و زد و بند میان پزشک و پرسنل هرطور که بشود رضایت مشتری را جلب می کنند.
رُند و رُند بازی در سال 99 چنان به جان هم افتاد تا سزارین های تقویمی پای ثابت زایمان هایی شود که در این سال سیر صعودی را طی کردند. رایمان های لجوجانه ای که عددهای مثل هم را می خواستند تا معادله چندمجهولی که با تبانی و همراهی پزشک و پرسنل حل می شود را به نمایش بگذارند.
در بلبشویی که کرونا بیمارستان ها را یکی یکی قُرق می کرد، لاکچری بازی های زایمان وصله ناجوری بود که به هیچ عنوان نه به کادر درمان و نه به بیمارستان ها نمی چسبید، اما وقتی پول حرف اول را می زند رویای زیبای بچه دار شدن در یک روز خاص هم به منصه ظهور می نشیند.

اما گاهی بعضی هم از این زایمان های رُند جان به درنمی برند و ممکن است خود یا فرزندشان را در این راه از دست بدهند، اما رقابت در این بازار لاکچری آن قدرها آسان نیست که خیلی ها بخواهند از خیرلاکچری بازی بگذرند. الهام رمضانی، متخصص زنان و زایمان نیز بی شمار از این مراجعات داشته و می گوید: بسیاری از بیماران فعلی اش کسانی هستند که سال پیش از او پرسیده اند که باید چه کار کنند تا فرزندشان در فلان تاریخ مشخص متولد شود. او می گوید حتی برخی بیماران هستند که بچه دارشدن را گذاشته اند برای سال ۱۴۰۰تا لاکچری تر باشد.
او توضیح می دهد: پزشکان زنان همیشه از این ماجراها دارند چه ۹/۹ باشد چه ۱۰/۱۰و چه ۲/۲. او حتی می گوید که بیماران زیادی دارد که نمی خواهند روز و ماه تولد فرزندشان با فلان فامیلی که با او مشکل دارند یکی شود یا روزی به دنیا بیاید که یکی از بچه های فامیل نیز در آن متولد شده است.
همینطور که این ماما صحبت می کند؛ ماماها آماده می شوند. در اتاق دوباره باز می شود و لنگه هایش هر کدام پرت می شوند به دو جهت مخالف. پارچه های آبی رنگ «شان استریل» تمامی بدن مادر را پوشانده است و حایلی شده اند بین ما و او. تنها یک تکه از پوست شکم مادر است که پیداست.تیغ جراحی روی شکم مادر می لغزد. دریچه ای روی بدن مادر باز می شود و حس می کنی که پوستی دو سانتی متری مرز بین این دنیا و آن دنیا است که قرار است لاکچری ترین تاریخ سال را رقم بزند.

«دعوایی نبود. اینجوریش کردن. بچه آخریمه. ساکت بود همیشه . آزارش به مورچه هم نمی رسید». مادرش زهرا می گوید. چادر شندری مچاله و خاک خورده، روی سرش را جابه جا می کند و گوشه اش را به دندان می گیرد. بین کلمات نامفهومی که از دهانش بیرون می پرد، یک کلمه تکراری تر است:« بچه ام آروم بود، نمی دونی خانم دربه در بودن چقدر سخته. با دربه دری بزرگشون کردم».
مرتضی حالا 17 ساله است. با نگاه غضبناک، به مادرش می فهماند که ساکت باشد. تکیه می دهد به دیواری که چیزی از تنش نمانده، پوسیده و مخروبه. همینطور که به دود سیاهی که از زمین های سوخته کشاورزی بلند می شود خیره شده، بدون اینکه سرش را برگرداند، با لهجه مردانه ای می گوید:” اینجا دنبال عید نگرد. اینجا مردم عید ندارن. اینجا می زنن که درد یادشون بره”.
پاچه شلوار خمره ای به چرک نشسته اش را بالا می کشد و می گوید: ببین اینارو ببین. کلی زخم و سوراخ توی پایش دلمه بسته و توی چشم می زند.
سوز سردی می پیچد توی کوچه های تنگ و باریک پایین شهر و بعد خودش را یله می دهد توی زمین خشک و ول افتاده ارزنان. جایی در حاشیه شهر که چون خانه غربتی ها و خلافکارها شده بود برایش پارک و فرهنگسرا ساختند تا بدبختی ها را شخم بزنند و محو کنند، اما نه خلافکارها کم شدند و نه تولید نسل آسیب دیده از قاچاق و اعتیاد و کارتن خوابی متوقف شد. همه ماندند اینجا و بعدش هم ته نشین شدند.
حمید، سیه چرده و آفتاب سوخته است، با موهای مشکی کوتاه :«به من می گن حمید چغری» لقبش به خاطرهیکل گنده ای است که از بچگی داشته. از عید فقط یادش می آید که یک بار پدرش برایش لباس نو خریده . نه عیدی داشته اند و نه دلخوش به روزهای نو هستند. “حمید چغر”، عشقش این است که دعوا کند. می گوید توی خونش است؛ مثل پدرش که سرش در همین دعوا ها برباد داده است.
توی ارزنان که راه بروی، انگارخاک مرده پاشیده باشند، نگاه ها سرد و خیره و یخ زده از زمستانی است که انگار بهار نمی شود.
ماه سلطان از چند سال پیش اینجاست. خِجل و آهسته صحبت می‌کند، آنقدر که باید گوش‌هایت را تیز کنی تا صدای آرام و لهجه‌دارش را بشنوی. بغض می‌كند، بغض، گريه،تب، سرفه امانش نمی دهد؛ با دستان لرزان، تلخی اشكش را پاك می‌كند و می‌گويد: “هر سه ماه يكبار كميته امداد، 500 هزار تومان به ما مي‌دهد” ماه سلطان با خواهر شوهرش زندگی می كند، چون به قول خودش، هيچكس را جز خدا ندارد.
ماه سلطان را که جا می گذاریم، پاهايمان از دور به دنبال جمعيتی كه سرراهمان واقع شده‌اند به سوي مقصدی كه داريم كشيده می‌شود.
در آهنی خانه اجاره‌ای معصومه را كه هل داديم و تو رفتيم، اتاق گلي را ديديم بی در و بی پنجره، گوشه خانه، حياط نقلی است كه هيچ شباهتی به حياط ندارد، بلكه مخروبه‌ای است كه بيشتر به محل جمع‌آوری زباله شباهت دارد.
پتوی آبی، نخ نما را كه از چارچوب در پس زديم، بوی چرك و نا، دلمان را به هم می ‌زند. چشمان درشت و سبز كودكی، به چهره‌مان دوخته می شود، نامش يوسف است. “فقر” توی آلونک یوسف و مادربزرگش موج می زند. مادر یوسف، همین عید سال پیش، از تزریق زیاد مرد، همان جا عید برای یوسف تمام شد. چشم های خیس پیرزن، یک آن خشک نمی شود:« من بمیرم کی به داد این بچه برسه؟» از خانواده هفت نفری آنها همه عموها و عمه ها معتادند. چند نفری هم سال های زندان را به دوش می کشند.

از ورای پنجره شكسته خانه غلام، كوه صفه، دم نمی‌زند، ورم دارد، انگار دلش می خواهد جيغ بكشد، پنج هم اتاقی غلام، شوقی به ديدنمان ندارند، بوی سيگار می‌آيد، غلام كفتر باز است، اكثر اهالی اين منطقه سرگرميشان كفتر بازی است. غلام زيرزمينش را به ما نشان می‌دهد، حدود 20 كبوتر دارد. از پله‌ها پايين نمی‌رويم. از غلام خداحافظی می كنيم. دود غليظی از سمت خانه‌های كهنه به هوا برخاسته، رفتگرانی كه زباله‌ها را از تن خيابان مي‌كنند، خسته نگاهمان مي‌كنند، كيسه سياهي كه بوي تعفن مي‌‌دهد، ميان كوچه خودنمايی می‌كند، كوچه‌ها اغلب ته ندارند و زن ها و بچه‌ها بازيگران اصلی صحنه هستند، می‌گويند از ما عكس نگيريد، خيره درناهمواری آسفالت خيابان، خانه‌ها را می‌شماريم تا به تابلوی مدرسه‌ای كه تكه فلزی ساده است برسیم. بچه های اینجا ما را شاهزاده خانم می خوانند. بعد از مدرسه، بین در نيمه باز زنگ زده خانه 40 متری، زنی بچه اش را به بغل می گیرد؛ بدون هیچ حرفی می گوید: از خارج آمدید؟ برای کمک؟ صورتش حالتی كودكانه به خود می‌گيرد، نگاهش به سويی می‌دود كه شوهرش، با دستهاي خالی، اما با انبوهی از نان با تمام خستگی‌هايش به خانه می‌آيد. يادشان نمی‌آيد كی گوشت خورده‌اند، قصابی و مرغ فروشی اينجا درآمدی ندارد، حتی به اندازه يك كارگر ساده. اينجا فقط دغدغه نان دارند و عید چندان محلی از اعراب ندارد.
حتی برای پیرمرد کشاورزی که کنار خانه های تو سری خورده اینجا، هنوز از دل زمین نان بیرون می آورد. وقتی ما را می بیند می گوید:«اینجا نماز نداره خانم. اینجا حاشیه اس. اینجا زمین می دن به قیمت نونت. زمینا که خشکید فروختمشون، به ده شاهی”. نگاه متعجب ما را که می بیند؛(می خندد). کجایی بابا؟ دروغ گفتم. ده شاهی کجا بود. اینارا می بینی روی سرمایه من قد کشیدن ؛اینجا سند نداره، همه خونه ها قولنامه‌ایه ، اوقاف، دست گذاشته رو کل منطقه”. پیرمرد پشت می کند به آفتاب نیمروز و باز چنگ می زند به زمین تا علف های هرز را دربیاورد. خانه های کوتاه قد، ردیف شده اند، جلوی چشمهایت. خانه هایی که کنار زمین های کشاورزی، حالا برای مردمان حاشیه، سقف شده است. پیرمرد، باز انگار جن دیده باشد، رو می کند به ما و می گوید:”اینجا خیلی ترسناکه. اینجا حال آدم عوض میشه. اینجا جن داره. اینجا….” مرد پیر، همینطور می گوید و توی باد صدایش گم می شود.
کمی آنطرفتر، مریم توی یکی از این خانه های کوتوله، پنجمین بچه اش را زاییده، زنی بیست و پنج ساله و ریزه، با موهای مش کرده و ابروهای کلفت بور شده، با آرایشی غلیظ که تخیلت اجازه نمی دهد، سنش واقعی اش را تخمین بزنی. شکم برآمده اش به پاهای بچه ای می رسد که توی بغلش جا گرفته است. شوهرش معتاد است و به قول خودش خانه خراب دود. یادش می آید وقتی ازدواج کرده کلی طلا داشته. عیدها، همه را می انداخته توی دست و گردنش. حالا، اما یک پول سیاه هم ندارد. از وقتی شکمش بزرگ شده، قالی هم نتوانسته ببافد و به کمک کمیته امداد، زندگیشان را با نان بخور و نمیری سر می کنند. بچه ها لاغر و تکیده، نگاهمان می کنند. روی گاز، چند سیب زمینی در حال غُل خوردن است و بچه های بزرگترنان به دندان می کشند. ظاهر و اوضاع خانه نشان می دهد که خیلی وقت است که بهاراز این بیغوله ها کوله بارش را بسته و رفته است و زمستان نداری را به رخ می کشد. عید برای مردم این خانه، نه معنای لباس نو را دارد و نه سبزه ای آراسته به ربان قرمز را، هر چه هست در این خانه ها عید نیست.

آسمان پر می شود از خاك و گرده‌های معلق خاك، به دور از جنجالهای شهر، چشم های عاطفه و بچه هایش سرخ می شود. ارزنان معدن خانواده های معتاد و بی سواد است. شب های ارزنان پر می شود از کارتن خواب ها و تن فروشان جوانی که فقط الفبای اعتیاد را بلدند. مشکلی که البته برای مردم ساکن اینجا عادی شده است، اما برای برخی از مسئولان از جمله عضو کمیسیون اجتماعی شورای اسلامی شهر هنوز به شکل عادت درنیامده و کورش محمدی، اعلام کرده که باید گره های شرعی این مناطق باز شود.
گره های منطقه ای که انگاربی صاحب مانده است تا کودکان این منطقه بارها وحشت را بچشند، و دود شدن را به چشم ببینند.
براساس مطالعات و تحقیقات به عمل آمده تاکنون، بافت‌های حاشیه‌ای وسکونتگاه‌های غیر رسمی استان اصفهان دربرگیرنده 50 محله است که 450 هزار نفر در آن زندگی می کنند، ساکنان محرومی که عده شان هر روز زیادتر می شود و در آمار رسمی جایی ندارند. به گفته حمیدرضا امیرخانی، مدیرکل سابق راه و شهرسازی استان اصفهان، جدای از آمارهای غیر رسمی و اتباع خارجی، بیش از 220 هزار نفر در وسعت 525 هکتاری حاشیه‌های کلانشهر اصفهان ساکن هستند. همین تعداد طبق آمارهای غیر رسمی، نیم میلیون نفر هم گزارش شده است، حاشیه هایی که نه نام دارند، نه شناسنامه ای و مردمانی که چشم هایشان برای داشتن عیدی مثل شهرنشینان، دو دو می زند…

به گزارش مجله خبری اینهفته، علیرضا رئیسی، افزود: بر اساس مصوبه ستاد ملی مقابله با کرونا ۲۵ اسفند، آخرین رنگ بندی شهرها را از نظر محدودیت‌های کرونایی، اعلام و به اطلاع مردم می‌رسانیم.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا رنگ بندی شهرها تا پایان تعطیلات نوروز تغییر خواهد کرد یا خیر، گفت: محدودیت‌های جدید تا ۱۵ فروردین ۱۴۰۰ ادامه دارد و جلسات ستاد ملی مقابله با کرونا، مرتب برگزار می‌شود و مرتب تذکر خواهیم داد و اگر وضع شهری بدتر شود، احتمال تغییر وجود دارد.
رئیسی افزود: اگر شهری قرمز شود شاید چندین هفته طول بکشد تا برگردد، اما ممکن است شهری که در وضع زرد باشد بسیار سریع به شهر نارنجی یا قرمز تبدیل شود بنابراین مطابق با آن محدودیت سفر اعمال می‌شود البته برای اعمال محدودیت‌های جدید، ۲ تا ۳ روز مهلت داده می‌شود.
سخنگوی ستاد ملی مقابله با کرونا گفت: تردد از شهر زرد به زرد یا آبی و برعکس، آزاد است، اما پلاک‌های بومی شهرهای قرمز و نارنجی حق ورود به دیگر شهرها را ندارند.
وی افزود: در ارتباط با مسافرت با هواپیما، قطار و اتوبوس در شهرهای قرمز، مسافر باید تست منفی، حداکثر ۳ تا ۴ روز قبل از سفر را داشته باشد و در غیر این صورت حق فروش بلیت و سفر وجود ندارد.
رئیسی با بیان اینکه برای اتوبوس، هواپیما و قطار علاوه بر تست، محدودیت ظرفیت قائل شدیم، اضافه کرد: هواپیما باید حداکثر تا ۶۰ درصد ظرفیت و قطار و اتوبوس تا ۵۰ درصد ظرفیت خود مسافر سوار کنند.